नेपालमा ब्रेन ट्युमरका बिरामीको संख्या १५.४ प्रतिशतले बढेको छ। वीर अस्पतालले विश्व ब्रेन ट्युमर दिवसको अवसरमा असार १६ गतेसम्म शल्यक्रिया निःशुल्क गर्ने घोषणा गरेको छ। यो सेवा विगत दुई वर्षदेखि निरन्तरता दिइएको हो।
राष्ट्रिय ब्रेन ट्युमर केन्द्रले सार्वजनिक गरेको तथ्याङ्कअनुसार २०८२ सालमा करिब ३ हजार जना बिरामीले ब्रेन ट्युमरको उपचार गराएका छन्। यो अघिल्लो वर्षभन्दा उल्लेख्य वृद्धि हो। अध्ययनले पुरुष र महिला दुवैलाई समान रूपमा असर गरेको देखाएको छ। ५०.०७ प्रतिशत पुरुष र ४९.९३ प्रतिशत महिला छन्। बिरामीहरूको औसत उमेर ४६ वर्ष छ। सबैभन्दा बढी ३० देखि ५० वर्ष उमेर समूहका व्यक्तिहरू प्रभावित भएका छन्।
भौगोलिक रूपमा बागमती प्रदेशबाट ३६.४ प्रतिशत बिरामी उपचारका लागि आएका छन्। कर्णाली र सुदूरपश्चिम प्रदेशमा स्वास्थ्य सेवाको पहुँच अत्यन्त कम रहेको केन्द्रले औँल्याएको छ। यी क्षेत्रमा सेवाको समान वितरणमा ध्यान दिनुपर्ने आवश्यकता छ।
नेपालमा उच्च-ग्रेड ग्लियोमाका बिरामी ४३.१ प्रतिशतबाट बढेर ५५.९ प्रतिशत पुगेका छन्। यसले धेरैजसो बिरामीहरू रोग जटिल अवस्थामा पुगेपछि मात्र अस्पताल आउने गरेको सङ्केत गर्छ। मेनिन्जियोमाको हिस्सा ७.४ प्रतिशतबाट बढेर २७.१ प्रतिशत पुगेको छ। ग्रेड ३ मेनिन्जियोमामा १५ प्रतिशतले कमी आएको छ, जसलाई सकारात्मक सङ्केत मानिएको छ।
राष्ट्रिय ब्रेन ट्युमर केन्द्रका संस्थापक अध्यक्ष प्रा. डा. राजीव झाले प्रारम्भिक अवस्थामा नै रोगको पहिचान र उपचार हुन सके धेरै बिरामीको ज्यान बचाउन सकिने बताए। ‘प्रारम्भिक अवस्थामा नै निदान र उपचार भएमा धेरै बिरामीको जीवन बचाउन सकिन्छ। यही सन्देश विश्व ब्रेन ट्युमर दिवसको मूल मर्म हो,’ उनले भने।
विश्व ब्रेन ट्युमर दिवसको अवसरमा वीर अस्पतालले काठमाडौँमा जनचेतना जगाउने उद्देश्यले प्रभात र्याली आयोजना गर्यो। न्युरोअन्कोलोजी सेवामा पुर्याएको योगदानको कदर गर्दै डा. चिरञ्जीवी बुढाथोकीलाई ‘च्याम्पियन अफ न्युरोअन्कोलोजी केयर-२०२६’ बाट सम्मान गरियो।
