चुनावी पराजयपछि झस्किए मधेशवादी दल: पार्टी एकता र युवा नेतृत्वको तयारी
काठमाडौं । गत फागुन २१ गते सम्पन्न निर्वाचनमा मधेश प्रदेशमै नमिठो पराजय भोगेका मधेशकेन्द्रित दलहरूले आफ्नो राजनीतिक अस्तित्व जोगाउन पार्टी एकता र पुस्तान्तरणको बहसलाई तीब्र बनाएका छन्। २०४८ सालपछि पहिलो पटक प्रतिनिधिसभामा प्रतिनिधित्वविहीन बन्ने अवस्था आएपछि पुराना नेताहरूले युवा पुस्तालाई नेतृत्व सुम्पिएर पार्टीलाई नयाँ ढंगले अघि बढाउने तयारी गरेका हुन्।
अनलाइनखबरसँगको कुराकानीमा जनता समाजवादी पार्टी (जसपा) नेपालका नेता तथा पूर्वमन्त्री हृदयेश त्रिपाठीले पार्टीलाई नयाँ ढंगले अघि बढाउने विषयमा गम्भीर छलफल भइरहेको बताए। उनले भनेका छन्, “पुराना नेताहरू संरक्षक वा सल्लाहकारको भूमिकामा बसेर नयाँ पुस्ताको नेतृत्व ल्याउँछौं।” नेतृत्व कसलाई दिने भन्ने विषय नटुंगिए पनि पुस्तान्तरणमा नेताहरूबीच अनौपचारिक सहमति जुटिसकेको छ।
राष्ट्रिय मुक्ति पार्टी (रामुपा) नेपालका अध्यक्ष राजेन्द्र महतोले पनि चुनावअघि अति आत्मविश्वास र अहंकारका कारण एक हुन नसकेको स्वीकार गर्दै अब गम्भीर समीक्षासहित एकीकरणको निर्णय लिइने बताएका छन्।
यसपटकको निर्वाचन मधेशवादी दलहरूका लागि ठूलो धक्का साबित भयो। मधेश प्रदेशका ३२ मध्ये ३० क्षेत्रमा राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) ले सानदार जित निकाल्दा मधेशकेन्द्रित दलहरू नराम्ररी खुम्चिए। १३ लाख मतसहित रास्वपा पहिलो शक्ति बन्दा जसपा नेपाल र जनमत पार्टी निकै तल पुगे। तर, सबै मधेशवादी दलले प्राप्त गरेको मत जोड्दा साढे तीन लाख (कुल खसेको मतको ३ प्रतिशतभन्दा बढी) हुन्छ। यसले यदि उनीहरू फुटेर नभई मिलेर चुनाव लडेको भए राष्ट्रिय दल बन्ने र संसद्मा प्रतिनिधित्व हुने सम्भावनालाई प्रस्ट पार्छ।
संकटमा जुट्ने पुरानै प्रवृत्ति
मधेशवादी दलहरू जब गहिरो राजनीतिक संकटमा पर्छन्, तब एकीकरणको बाटो रोज्ने गरेको इतिहास छ। २०७७ वैशाखमा सरकारले दल फुटाउने अध्यादेश ल्याएपछि तत्कालीन समाजवादी पार्टी र राजपाबीच रातारात एकता भएको थियो। त्यस्तै, २०७४ सालको स्थानीय निर्वाचनअघि पनि विभिन्न ५ वटा मधेशी दल मिलेर राष्ट्रिय जनता पार्टी (राजपा) गठन गरेका थिए, जसले चुनावमा राम्रो नतिजासमेत ल्याएको थियो।
अहिले संसद्बाहिर पुगेको र स्थानीय स्तरका कार्यकर्ताहरूबाटसमेत एकताका लागि चर्को दबाब आएका कारण जसपा नेपाल, रामुपा, जनमत, र नेसंसपा लगायतका दलहरू मोर्चाबन्दी वा पूर्ण एकीकरणको निष्कर्षमा पुग्ने आकलन गरिएको छ।
