घर भत्किँदा दुई जिउकी थिइन्, सुत्केरी भएको केही दिनमै। अहिले चिसो कोठामा नवजात शिशुलाई हुर्काउन उनी संघर्ष गरिरहेकी छन्। यो कथा हो सिन्धुलीको दुधौली नगरपालिका–७ की २३ वर्षीया अस्मिता तामाङको। २०७९ मंसिरमा आएको बाढीले उनको घर बगाएको थियो, जसले उनको जीवनमाथि बज्रपात ल्याएको छ।
मुख्य निष्कर्षहरू
- घर भत्किँदा सुत्केरी भएकी अस्मिता तामाङ अहिले नवजात शिशुसहित चिसो कोठामा बस्न बाध्य छिन्।
- उनी गर्भवती हुँदा नै घर भत्किएको थियो, जसले उनको र शिशुको स्वास्थ्यमा जोखिम बढाएको छ।
- स्थानीय सरकारले अस्थायी बसोबासको व्यवस्था गरे पनि त्यो पर्याप्त छैन।
- अस्मिता जस्तै धेरै विपन्न परिवारले यस्तै समस्या भोगिरहेका छन्।
जीवनको कठिन मोड
अस्मिताको घर २०७९ मंसिरमा आएको बाढीले बगाएको थियो। त्यसबेला उनी गर्भवती थिइन्। घर गुमाएको पीडा र चिसोले उनको स्वास्थ्य अवस्था नाजुक बन्दै गयो। उनीहरूलाई दुधौली नगरपालिका–७ वडा कार्यालयले एक अस्थायी टहरामा आश्रय दिएको छ। तर, चिसो मौसममा त्यो टहराले पर्याप्त सुरक्षा दिन सकेको छैन।
“घर बगाउँदा मलाई सुत्केरी भएको जम्मा तीन दिन भएको थियो,” अस्मिताले भनिन्, “छोरालाई न्यानो दिन सकिएको छैन। चिसोले गर्दा उसको स्वास्थ्य पनि बिग्रन थालेको छ।” उनीहरू जस्ता धेरैले बाढीले घर गुमाएपछि अस्थायी आश्रयमा बस्नुपरेको छ।
समाजको उपेक्षा र सरकारी बेवास्ता
अस्मिताको परिवार विपन्न छ। उनीहरूलाई घर बनाउने हैसियत छैन। सरकारी निकायले राहत त दिएको छ, तर त्यो पर्याप्त छैन। दुधौली नगरपालिका–७ का वडाध्यक्षले तत्कालका लागि आश्रय दिएको बताए पनि स्थायी समाधानको पहल भएको छैन।
“हामीले तत्कालका लागि त्रिपाल र केही खाद्यान्न सहयोग गरेका छौं,” वडाध्यक्षले भने, “तर, घर बनाउनका लागि ठूलो रकम आवश्यक पर्छ, जसका लागि हामी माथिल्लो निकायमा पहल गरिरहेका छौं।”
आशाको किरण
अस्मिता जस्ता हजारौं नागरिकले विपत्तिको सामना गरिरहेका छन्। उनीहरूलाई सरकारी सहयोग मात्रै होइन, समाजको पनि साथ चाहिएको छ। यो कथाले हामीलाई विपन्नता र प्राकृतिक प्रकोपको दोहोरो मारमा परेकाहरूको पीडा बुझ्न मद्दत गर्छ।
वडा कार्यालयले आगामी असार मसान्तसम्ममा स्थायी आवास निर्माणका लागि आवश्यक बजेटको व्यवस्था गर्न माथिल्लो निकायमा पहल गर्ने बताएको छ। यसका लागि आवश्यक प्रक्रिया सुरु भइसकेको छ।