भारतमा राष्ट्रव्यापी मेडिकल कलेज प्रवेश परीक्षा (NEET) को प्रश्नपत्र लिक प्रकरणपछि सरकारले टेलिग्राम मेसेन्जरमाथि प्रतिबन्ध लगाएको छ। यो प्रतिबन्ध परीक्षाको पुनःसंचालन नहुँदासम्म लागू हुनेछ।
उच्च माध्यमिक परीक्षासम्बन्धी अंकन त्रुटि र अत्यधिक प्रतिस्पर्धात्मक परीक्षाहरूमा देखिएको अनियमितताले देशभरि आक्रोश बढाएको छ। युवाहरूले शिक्षा मन्त्रीको राजीनामा माग गर्दै विरोध प्रदर्शन गरेका छन्।
भारतको इलेक्ट्रोनिक्स मन्त्रालयले पुनःपरीक्षा सम्पन्न हुने दिनसम्म टेलिग्राममा पहुँच सीमित गर्ने आदेश जारी गरेको छ। प्रयोगकर्ताहरूलाई पहिलेका पोस्ट सम्पादन गर्न दिने सुविधा ३० जुन सम्मका लागि रोकिएको छ।
राष्ट्रिय परीक्षण एजेन्सी (NTA) ले सार्वजनिक हित र व्यवस्था कायम राख्न यो कदम चालिएको जनाएको छ। संगठित गिरोहले प्लेटफर्मको दुरुपयोग गरेको आरोप छ।
NEET भारतको सबैभन्दा प्रतिस्पर्धात्मक परीक्षा हो। वार्षिक २० लाखभन्दा बढी विद्यार्थी सहभागी हुन्छन्। मे महिनामा प्रश्नपत्र परीक्षाअघि नै लिक भएको थियो। केही रिपोर्टअनुसार टेलिग्राममार्फत सामग्री प्रसारित भएको थियो।
टेलिग्रामका संस्थापक तथा प्रमुख कार्यकारी अधिकृत पावेल डुरोभले यो प्रतिबन्ध १५ करोड सामान्य प्रयोगकर्तालाई दण्डित गर्ने बताएका छन्। उनले चुहावट अन्य एपहरूमा सरेको दाबी गरे।
डिजिटल अधिकारसम्बन्धी संस्था इन्टरनेट फ्रिडम फाउन्डेसनले यसलाई परीक्षा ठगीको समस्याप्रति अनुपयुक्त प्रतिक्रिया भनेको छ।
भारतमा राष्ट्रिय परीक्षामा सफल हुने दबाबले हजारौं कोचिङ सेन्टर उद्योग जन्माएको छ। सीमित अवसर र कडा प्रतिस्पर्धाले प्रश्नपत्र बेचबिखन गर्ने गिरोह सक्रिय छन्।
केन्द्रीय अनुसन्धान ब्यूरो (CBI) ले प्रश्नपत्र चुहावट प्रकरणका कथित मुख्य योजनाकारलाई पक्राउ गरेको छ। उनी NTA परीक्षा प्रक्रियासँग सम्बन्धित रसायनशास्त्रका व्याख्याता हुन्।
शिक्षा मन्त्रालयले NEET सम्बन्धी शंकास्पद दाबीबारे जानकारी दिन अनलाइन पोर्टल सञ्चालनमा ल्याएको छ। पुनःपरीक्षाका प्रश्नपत्र ढुवानी गर्न भारतीय वायु सेनाका हेलिकप्टर प्रयोग गरिनेछ।
आर्थिक वृद्धिका बाबजुद भारतमा राम्रो रोजगारीको अभावले युवा असन्तुष्टि बढेको छ। तीव्र प्रतिस्पर्धा र परीक्षा प्रणालीका विवादले विद्यार्थीमाथि दबाब सिर्जना गरेको छ।
NEET विवादसँगै उच्च माध्यमिक तहको अर्को राष्ट्रिय परीक्षामा अनलाइन मूल्याङ्कन प्रणालीसम्बन्धी समस्या पनि सार्वजनिक भएको छ। धेरै विद्यार्थीले गलत नतिजा वा ग्रेड प्राप्त गरेको गुनासो गरेका छन्।
