काठमाडौँ उपत्यकामा आज वायु प्रदूषणले खतरनाक रूप लिएको छ। शुक्रवार बिहानको मापनअनुसार उपत्यका वायु प्रदूषणको सूचीमा विश्वमै दोस्रो स्थानमा पुगेको छ।
एयर क्वालिटी इन्डेक्स (एक्यूआई) का अनुसार शुक्रवार बिहान ७:२५ बजे काठमाडौँको एक्यूआई १८४ पुगेको छ। यो स्तरलाई ‘अति अस्वस्थकर’ मानिन्छ। दुई सय एकदेखि तीन सयसम्मको एक्यूआईलाई अति अस्वस्थकर श्रेणीमा राखिन्छ।
प्रदूषणको विश्वव्यापी अवस्था
- विश्वमा सबैभन्दा बढी वायु प्रदूषण भारतको राजधानी नयाँ दिल्लीमा छ, जहाँ एक्यूआई २४८ पुगेको छ।
- काठमाडौँ उपत्यका १८४ एक्यूआईका साथ दोस्रो स्थानमा छ।
- अन्य प्रमुख सहरहरूको एक्यूआई तुलनात्मक रूपमा कम छ, जसले काठमाडौँको गम्भीर अवस्थालाई दर्शाउँछ।
यस उच्च प्रदूषणले बालबालिका, वृद्धवृद्धा र श्वासप्रश्वाससम्बन्धी समस्या भएका व्यक्तिहरूलाई विशेष जोखिममा पारेको छ। बाहिरका गतिविधिहरू कम गर्न र आवश्यक सावधानी अपनाउन स्वास्थ्य मन्त्रालयले आग्रह गरेको छ।
स्वास्थ्यमा पर्ने असर
अति अस्वस्थकर वायुले फोक्सोको संक्रमण, श्वासप्रश्वासमा कठिनाई, मुटुसम्बन्धी रोगहरू र दीर्घकालीन स्वास्थ्य समस्या निम्त्याउन सक्छ। बालबालिकाको शारीरिक विकासमा समेत यसले नकारात्मक असर पार्ने विज्ञहरूले बताएका छन्।
तत्कालका लागि तयारी
प्रदूषणको यो स्तरले गर्दा सर्वसाधारणलाई घरभित्रै बस्न, बाहिर निस्कँदा मास्क प्रयोग गर्न र पानी तथा झोलिलो पदार्थ बढी सेवन गर्न सुझाव दिइएको छ। विद्यालयहरूले पनि बाहिरी गतिविधिहरू रोक्न निर्देशन पाएका छन्।
सरकारले प्रदूषण नियन्त्रणका लागि तत्काल कदम चाल्नुपर्ने माग सर्वत्र उठेको छ। सवारीसाधनको धुवाँ, औद्योगिक उत्सर्जन र निर्माण कार्यहरूलाई नियन्त्रणमा लिई वायुको गुणस्तर सुधार गर्नुपर्ने आवश्यकता छ।
