- मुख्य कुराहरू:
- अक्षय तृतीयामा शुभ कार्यका लागि साइत हेर्नु पर्दैन।
- यस दिन गरिएका दान, जप र पुण्य कर्मको फल कहिल्यै नाश हुँदैन भन्ने विश्वास गरिन्छ।
- हिन्दू र जैन धर्मावलम्बीहरूले यस पर्वलाई विशेष श्रद्धाका साथ मनाउँछन्।
- नयाँ कामको थालनी र विवाहका लागि यो दिन अत्यन्त शुभ मानिन्छ।
- सुन खरिद गर्नुलाई यस दिन शुभ मानिन्छ, जसले समृद्धि ल्याउने जनविश्वास छ।
आज वैशाख शुक्ल तृतीया, अर्थात् अक्षय तृतीया पर्व देशभर श्रद्धाभक्तिपूर्वक मनाइँदैछ। यो दिनलाई हिन्दू धर्मशास्त्रमा ‘अक्षय’ मानिएको छ, जसको अर्थ कहिल्यै नाश नहुने भन्ने हुन्छ।
यस पर्वमा गरिएका कुनै पनि शुभ कार्य, दान वा जपको फल अक्षय रहन्छ, अर्थात् त्यसको पुण्य कहिल्यै समाप्त हुँदैन भन्ने गहिरो जनविश्वास छ। त्यसैले, यस दिनलाई विशेष महत्वका साथ हेरिन्छ।
ज्योतिषीय मान्यता अनुसार, अक्षय तृतीयाको दिन कुनै पनि शुभ कार्य गर्नका लागि पञ्चाङ्ग (साइत) हेर्नु पर्दैन। यस दिन स्वतः सिद्ध मुहूर्त हुने भएकाले यसलाई ‘स्वयंसिद्ध अबूझ मुहूर्त’ पनि भनिन्छ।
विशेषगरी, विवाह, गृहप्रवेश, नयाँ व्यवसायको थालनी, घरजग्गा खरिद तथा अन्य महत्वपूर्ण कार्यहरूका लागि यो दिन उत्तम मानिन्छ। धेरै व्यक्तिहरू यसै दिन आफ्नो नयाँ यात्रा सुरु गर्छन्।
यस दिन दानको ठूलो महत्व छ। जलपूर्ण कलश, पंखा, सत्तू, फलफूल र वस्त्र दान गर्नाले ठूलो पुण्य प्राप्त हुने धार्मिक ग्रन्थहरूमा उल्लेख छ। यसले पितृहरूको आत्मालाई शान्ति मिल्ने विश्वास पनि गरिन्छ।
जैन धर्मावलम्बीहरूका लागि पनि अक्षय तृतीया विशेष पर्व हो। उनीहरूका प्रथम तीर्थङ्कर भगवान ऋषभदेवले यसै दिन एक वर्ष लामो उपवास तोडेको मानिन्छ, जसलाई ‘पारणा’ भनिन्छ।
अक्षय तृतीयामा सुन खरिद गर्ने प्रचलन पनि छ। सुनलाई समृद्धि र सौभाग्यको प्रतीक मानिन्छ, त्यसैले यस दिन सुन खरिद गर्दा घरमा सुख, शान्ति र धनको वृद्धि हुने विश्वास गरिन्छ।
यो पर्वले मानिसहरूलाई पुण्य कर्म गर्न, दानशील बन्न र नयाँ उत्साहका साथ जीवनका नयाँ अध्यायहरू सुरु गर्न प्रेरित गर्दछ। यसले समाजमा सकारात्मक ऊर्जा र सद्भाव फैलाउँछ।