अपडेट (15:17, 2026-10-04)
नेपालका लागि चिनियाँ राजदूत चाङ माओमिङसहितको टोलीले बाढीपहिरोले रसुवागढी र तातोपानी नाका बन्द भएपछि नेपालको उत्तरी व्यापारका लागि एक मात्र विकल्प बनेको कोरला नाकाको पूर्ण सञ्चालनबारे जानकारी लिन मुस्ताङ भ्रमण गरेको सहायक प्रमुख जिल्ला अधिकारी एकनारायण भण्डारीले बताउनुभएको छ। यसअघि चिनियाँ अधिकारीहरूले तातोपानी नाकाको पनि अनुगमन गरेका थिए। दुवै नाकाको अवलोकनपछि मात्र कुन नाकालाई प्राथमिकता दिने भन्ने यकिन हुने चिनियाँ अधिकारीहरूले बताएका छन्।
मुस्ताङ भन्सार कार्यालयका प्रमुख बिदुर चुडालका अनुसार, दूतावासको टोलीले कोरला भन्सारलाई वर्षभरि चौबीसै घण्टा व्यवस्थित रूपमा सञ्चालन गर्न सकिने वा नसकिने र आवश्यक पूर्वाधारको अवस्थाबारे विशेष चासो देखाएको थियो। चिनियाँ खण्डमा पर्याप्त पूर्वाधार भए पनि नेपालतर्फ भने अझै अपर्याप्त रहेको उहाँले स्पष्ट पार्नुभयो।
चालु आर्थिक वर्षको हालसम्म मुस्ताङ भन्सार कार्यालयले ६ अर्ब रुपैयाँ राजस्व सङ्कलन गरिसकेको छ। रसुवागढी र तातोपानी नाका बन्द भएपछि त्यहाँ रोकिएका सामानहरू अहिले धमाधम कोरला नाका हुँदै नेपाल भित्र्याउन थालिएको छ, जसअनुसार दैनिक करिब ५० कन्टेनर सामान आयात भइरहेको छ।
यसैबीच, तातोपानी नाका २०८३ असोज १९ गते (अक्टोबर ५, २०२६) देखि खुल्ने सहमति भएको छ, यद्यपि चिनियाँ अधिकारीहरूले बेइजिङमा रिपोर्टिङ गरेपछि मात्र अन्तिम निर्णय हुने बताएका छन्। कालीगण्डकी करिडोरको हर्मिचौर–अर्वेनी–पुर्तिघाट खण्ड २०८३ असोज १५ गते (अक्टोबर १, २०२६) देखि सञ्चालनमा आएको थियो। तर, बेनी–जोमसोम–कोरला सडकखण्डका म्याग्दीका चार स्थानमा २०८३ असोज १८ गते (अक्टोबर ४, २०२६) सम्म पनि अवरोध कायमै रहेको र पूर्ण रूपमा खुल्न अझै एक साता लाग्न सक्ने अनुमान गरिएको छ।
चिनियाँ राजदूत चाङ माओमिङसहितको टोली २०८३ असोज १९ गते (अक्टोबर ५, २०२६) मा कोरला नाका हुँदै चीन फर्कने कार्यक्रम रहेको छ।
बाढीपहिरोले नेपाल-चीनका प्रमुख व्यापारिक नाकाहरू अवरुद्ध भइरहेका बेला चिनियाँ राजदूत चाङ माओमिङसहित सात सदस्यीय टोली २०८३ असोज १७ गते (शनिबार) कोरला नाका हुँदै उपल्लो मुस्ताङको लोमान्थाङ पुगेको छ। यो भ्रमणले सीमापार व्यापार र पूर्वाधारमा चीनको रणनीतिक चासोलाई संकेत गर्छ।
चीनसँग जोडिएका तातोपानी र रसुवागढीसहित प्रमुख व्यापारिक नाकाहरू हाल बाढीपहिरोका कारण प्रभावित छन्। २०८३ भदौ १० गते रसुवागढी-केरुङ नाका पूर्ण रूपमा बन्द भएयता दैनिक करिब ३० करोड राजस्व सङ्कलनमा योगदान दिँदै आएको कोरला नाका वैकल्पिक मार्गका रूपमा महत्त्वपूर्ण बनेको थियो।
राजदूतको भ्रमणको मुख्य उद्देश्य कोरला नाकासम्बन्धी जानकारी लिने, नाकामा देखिएका समस्या र चुनौतीको समाधान खोज्ने, नेपालपक्षको पूर्वाधारहरूको अवलोकन गर्ने र कोरला नाका जोड्ने सडकको अनुगमन गर्ने रहेको छ। यस भ्रमण टोलीमा पाँच चिनियाँ सदस्य र नेपालस्थित चिनियाँ दूतावासका दुई कर्मचारी छन्।
राजदूतको भ्रमण: अपुष्ट वार्ता र सुरक्षा प्रबन्ध
मुस्ताङकी प्रमुख जिल्ला अधिकारी अजिता शर्माले चिनियाँ राजदूतको आगमन र सुरक्षा व्यवस्था मिलाइएको पुष्टि गरेकी छन्, तर भ्रमणसम्बन्धी विस्तृत जानकारी भने प्राप्त नभएको बताएकी छन्। जिल्ला प्रहरी कार्यालय, मुस्ताङका प्रहरी निरीक्षक सन्तोष बस्यालका अनुसार राजदूत चाङ माओमिङ तीनदिने मुस्ताङ भ्रमणका लागि लोमान्थाङ आएका हुन्। यद्यपि, सिन्तामणिमा द्विपक्षीय वार्ता भएको भनिए पनि त्यसमा को-को सहभागी थिए, के-के विषयमा छलफल भयो र त्यसको नतिजा के रह्यो भन्ने विस्तृत जानकारी सार्वजनिक भएको छैन।
कोरला नाका अवरुद्ध: सयौं कन्टेनर रोकिए
कोरला नाका जोड्ने मुख्य मार्ग बेनी-जोमसोम सडक बाढीपहिरोका कारण क्षतिग्रस्त भएको छ। यसले गर्दा सयौं कन्टेनरहरू चीनतर्फ वा मुस्ताङमै रोकिएका छन्। नेपाल हिमालय सीमापार व्यापार संघका अध्यक्ष रामहरि कार्कीले २०८३ असोज १५ गते दिएको जानकारीअनुसार कोरला नाका अझै १०-१२ दिन सञ्चालन हुन नसक्ने अवस्था छ।
मुस्ताङ जिल्ला प्रशासन कार्यालयले अवरुद्ध सडक, विद्युत् र इन्टरनेट सेवा सुचारु गर्न सम्बन्धित निकायहरूसँग समन्वय गरिरहेको छ। प्रमुख जिल्ला अधिकारी शर्माले सडकको अवस्था र जोखिम हेरेर मात्र सवारी आवागमन खुला गरिने स्पष्ट पारेकी छन्।
कोरला नाकाको भविष्य: अनिश्चितता र मर्मत कार्य
चिनियाँ राजदूतको टोली लोमान्थाङस्थित होटल मण्डलामा बसेको छ र लोमान्थाङबाट जोमसोम आउने कार्यतालिका रहेको छ। बाढीले क्षतिग्रस्त बेनी-जोमसोम सडक मर्मत कार्य सुरु भएको छ, जसले कोरला नाकासँगको सम्पर्क जोड्न मद्दत गर्नेछ। तथापि, कोरला नाका कहिलेसम्म पूर्ण रूपमा सञ्चालनमा आउनेछ भन्ने निश्चित मिति अझै खुलेको छैन। प्रमुख जिल्ला अधिकारी अजिता शर्माले सडकको अवस्था र जोखिम हेरेर मात्र सवारी आवागमन खुला गरिने स्पष्ट पारेकी छन्।
