कोलम्बियाको एक व्यस्त राजमार्गमा भएको शक्तिशाली बम विस्फोटमा कम्तीमा १४ जनाको मृत्यु भएको छ भने ३८ जना घाइते भएका छन्। यस घटनाको गम्भीरतालाई मध्यनजर गर्दै राष्ट्रपति गुस्ताभो पेट्रोले सोझै देशका एक कुख्यात अपराधी इभान मोर्डिस्कोलाई यस आक्रमणको लागि जिम्मेवार ठहराएका छन्। राष्ट्रपति पेट्रोले मोर्डिस्कोको तुलना लागूऔषध तस्कर पाब्लो एस्कोबारसँग गर्दै उनको आपराधिक सञ्जाल निकै ठूलो रहेको बताएका छन्।
घटनाको पृष्ठभूमि र अन्तर्राष्ट्रिय असर
यो विस्फोट कोलम्बियामा शान्ति प्रक्रिया र सुरक्षाको स्थितिलाई लिएर चिन्ता बढिरहेको बेला भएको हो। राष्ट्रपति पेट्रोले सत्ता सम्हालेपछि विद्रोही समूहहरूसँग शान्ति वार्ता गर्ने नीति लिएका छन्, तर यस्ता हिंसक घटनाहरूले वार्ताको भविष्यमाथि प्रश्नचिह्न खडा गरेका छन्। इभान मोर्डिस्को, जसलाई ‘ओजोस बोनिटोस’ (सुन्दर आँखाहरू) उपनामले पनि चिनिन्छ, उनी कोलम्बियामा लागूऔषध तस्करी, अपहरण र हत्यामा संलग्न रहेको आरोप छ। उनी हालै मात्र जेलबाट रिहा भएका थिए र त्यसपछि उनको गतिविधि बढेको सुरक्षा निकायको भनाइ छ।
यस घटनाले कोलम्बियाको आन्तरिक सुरक्षामा मात्र नभई अन्तर्राष्ट्रिय समुदायमा पनि चिन्ताको विषय बनेको छ। लागूऔषध तस्करी र संगठित अपराधले क्षेत्रीय अस्थिरता निम्त्याउन सक्ने भन्दै छिमेकी राष्ट्रहरू र अन्तर्राष्ट्रिय संगठनहरूले यस घटनाको निन्दा गरेका छन्।
राष्ट्रपति पेट्रोको प्रतिक्रिया र मोर्डिस्कोको आपराधिक इतिहास
राष्ट्रपति पेट्रोले घटनालगत्तै ट्वीट गर्दै भने, “यो आक्रमण इभान मोर्डिस्कोको निर्देशनमा भएको हो। उनी आजको कोलम्बियाका पाब्लो एस्कोबार हुन्।” उनले मोर्डिस्कोलाई पक्राउ गर्न र कानुनी कारबाहीको दायरामा ल्याउन सुरक्षा निकायलाई कडा निर्देशन दिएका छन्। पेट्रो सरकारले मोर्डिस्को जस्ता अपराधीहरूको सञ्जाल तोड्नका लागि विशेष अभियान चलाउने तयारी गरेको छ।
इभान मोर्डिस्को सन् १९९० को दशकमा सक्रिय रहेको ‘उत्तरवאל्ली कार्टेल’का सदस्यका रूपमा चिनिन्छन्। पछि उनी आफैं एक शक्तिशाली लागूऔषध तस्करको रूपमा उदाए। उनले लागूऔषधको अवैध धन्दाबाट कमाएको अकूत सम्पत्ति प्रयोग गरी राजनीतिक र सुरक्षा निकायमा पनि प्रभाव जमाएको आरोप लाग्दै आएको छ। यसअघि पनि उनी धेरै पटक पक्राउ परेका र सजाय पाएका थिए, तर उनको आपराधिक साम्राज्य भने कायमै रहेको थियो।
नागरिकमाथि परेको असर
राजमार्गमा भएको यो बम विस्फोटले सामान्य नागरिकको जीवनमाथि गम्भीर असर पारेको छ। सडकमा यात्रा गरिरहेका निर्दोष मानिसहरूले ज्यान गुमाउनु परेको छ भने धेरै घाइते भएका छन्। यस घटनाले कोलम्बियाका नागरिकहरूमाझ असुरक्षाको भावना बढाएको छ। विशेषगरी, राजधानी बोगोटा र अन्य प्रमुख सहरहरूलाई जोड्ने राजमार्गहरूमा यात्रा गर्दा सर्वसाधारण त्रस्त भएका छन्। यसले यातायात र व्यापारमा पनि नकारात्मक प्रभाव पार्ने देखिएको छ।
के हुन्छ अब?
राष्ट्रपति पेट्रोले मोर्डिस्कोलाई पक्राउ गर्न दिएको निर्देशनपछि कोलम्बियामा सुरक्षा कारबाही तीव्र हुने अपेक्षा गरिएको छ। यद्यपि, मोर्डिस्को जस्ता शक्तिशाली अपराधीलाई कानुनी कठघरामा ल्याउनु चुनौतीपूर्ण हुनेछ। यस घटनाले कोलम्बियाको शान्ति प्रक्रिया र लागूऔषध नियन्त्रणको नीतिमाथि पनि ठूलो प्रश्न उठाएको छ। अन्तर्राष्ट्रिय समुदायले यस घटनालाई नजिकबाट नियालिरहेको छ र कोलम्बिया सरकारलाई सहयोग गर्ने प्रतिबद्धता जनाएको छ।
