आकर्षक तलब र सुगम कार्यक्षेत्रको प्रलोभन देखाएर वैदेशिक रोजगारीमा पठाउने भन्दै लाखौं रुपैयाँ ठगी गर्ने ६ जनालाई प्रहरीले पक्राउ गरेको छ। उनीहरूले विभिन्न व्यक्तिहरूबाट रकम संकलन गरी ठगी गरेको आरोप छ। यो घटनाले वैदेशिक रोजगारीको क्षेत्रमा विद्यमान जोखिम र ठगीका प्रवृत्तिहरूलाई पुनः एकपटक उजागर गरेको छ, जसले हजारौं नेपाली युवाहरूको सपनामाथि तुषारापात पुर्याएको छ। यस्ता ठगीका घटनाहरूले नेपालको अर्थतन्त्रमा समेत नकारात्मक प्रभाव पार्ने गरेको छ, किनकि विदेशबाट आउने रेमिट्यान्समा निर्भरता बढी रहेको अवस्थामा ठगिएका युवाहरूले आफ्नो लगानी गुमाउँदा परिवारको आर्थिक अवस्था कमजोर बन्दछ।
वैदेशिक रोजगारीको प्रलोभनमा ठगी: ६ जना पक्राउ, लाखौंको ठगीको आरोप
- प्रहरीले वैदेशिक रोजगारीको नाममा ठगी गर्ने ६ जनालाई पक्राउ गरेको छ।
- पक्राउ परेकाहरूले आकर्षक तलबको प्रलोभन देखाएर पीडितहरूबाट रकम संकलन गरेका थिए।
- ठगीको रकमको कुल बिषयमा अनुसन्धान भइरहेको छ, तर प्रारम्भिक जानकारी अनुसार लाखौं रुपैयाँ ठगिएको छ।
- पक्राउ परेका व्यक्तिहरूमा मिलन तिमल्सिना, सिर्जना श्रेष्ठ, अकिन बस्ताकोटी, निशा विक लगायतका छन्।
- उनीहरूमाथि थप अनुसन्धान र कारबाहीका लागि प्रहरी वृत्त, महाराजगञ्जमा राखिएको छ।
ठगीको सञ्जाल र कार्यशैली: आकर्षक तलबको झूटो आश्वासन
प्रहरीका अनुसार, पक्राउ परेका व्यक्तिहरूले वैदेशिक रोजगारीमा जान चाहने व्यक्तिहरूलाई लक्षित गरी यो ठगी धन्दा चलाइरहेका थिए। उनीहरूले विभिन्न देशहरूमा राम्रो तलबमा काम लगाइदिने भन्दै प्रत्येक व्यक्तिबाट निश्चित रकम लिने गरेका थिए। पीडितहरूले दिएको जानकारी अनुसार, उनीहरूले भिसा प्रक्रिया, टिकट र अन्य खर्चका लागि भन्दै ठूलो रकम असुलेका थिए। यसरी, उनीहरूले आकर्षक तलबको झूटो आश्वासन देखाएर नेपाली युवाहरूको विदेशमा गएर राम्रो जीवन बिताउने सपनालाई आफ्नो स्वार्थ पूरा गर्ने माध्यम बनाएका थिए। नेपालको संविधानले प्रत्येक नागरिकलाई रोजगारीको हक सुनिश्चित गरेको छ, तर यस्ता ठगीका घटनाहरूले त्यो हकलाई नै कुण्ठित पार्ने काम गरेका छन्।
प्रहरीले उनीहरूको साथबाट पीडितहरूबाट संकलित रकम, केही कागजातहरू र अन्य प्रमाणहरू बरामद गरेको छ। यस ठगी धन्दामा संलग्न अन्य व्यक्तिहरूको खोजी कार्य पनि जारी रहेको प्रहरीले जनाएको छ। यस प्रकारको ठगीले वैदेशिक रोजगारीमा जान चाहने नेपाली युवाहरूको सपनामाथि तुषारापात मात्रै नभई उनीहरूको आर्थिक अवस्थालाई समेत कमजोर बनाउने गरेको छ। वैदेशिक रोजगारी नेपालको अर्थतन्त्रको एक महत्वपूर्ण हिस्सा हो, जसले ठूलो मात्रामा रेमिट्यान्स भित्र्याउँछ, तर यस्ता ठगीका घटनाले यस क्षेत्रको विश्वसनीयतामाथि प्रश्नचिह्न खडा गर्दछ।
पक्राउ परेका व्यक्तिहरूको विवरण: ठगी सञ्जालका सदस्यहरू
प्रहरीले सार्वजनिक गरेको विवरण अनुसार, पक्राउ पर्नेहरूमा काठमाडौं बुढानिलकण्ठ नगरपालिका ११ बस्ने पाल्पा घर भएका ३० वर्षीय मिलन तिमल्सिना, काभ्रेको रोशी गाउँपालिका ११ घर भई बनेपा बस्ने २४ वर्षीया सिर्जना श्रेष्ठ, काठमाडौं महानगरपालिका १६ बस्ने नवलपरासी पूर्व घर भएका २६ वर्षीय अकिन बस्ताकोटी, र गोरखा घरकी २२ वर्षीया निशा विक रहेका छन्। थप दुई जनाको विवरण अनुसन्धानको क्रममा छ। यी व्यक्तिहरूले मिलेर एउटा सञ्जाल बनाएर युवाहरूलाई ठगी गरेको प्रहरीको प्रारम्भिक अनुसन्धानले देखाएको छ। नेपालमा वैदेशिक रोजगारीमा जानेहरूको संख्या वर्षेनी लाखौंमा छ, र यसैको फाइदा उठाउँदै यस्ता गिरोहहरू सक्रिय हुने गरेका छन्।
नागरिकमाथि परेको गहिरो असर: सपनामाथि बज्रपात
वैदेशिक रोजगारीको नाममा हुने यस्ता ठगीका घटनाले सामान्य नागरिकहरूमाथि गम्भीर आर्थिक र मानसिक असर पार्ने गरेको छ। विदेशमा गएर राम्रो आम्दानी गरी परिवारको भविष्य सुधार्ने सपना बोकेका युवाहरू यस ठगीको सिकार बन्दा उनीहरूको वर्षौंदेखिको मेहनत र लगानी बालुवामा पानी सरह हुने गरेको छ। यसले गर्दा पीडितहरू ऋणको भारी बोक्न बाध्य हुने र कतिपय अवस्थामा सामाजिक असुरक्षामा समेत धकेलिने गरेका छन्। उदाहरणका लागि, एक जना पीडितले आफ्नो घरको जग्गा बेचेर वा बैंकबाट ऋण लिएर विदेश जाने तयारी गरेका हुन सक्छन्, र ठगीमा परेपछि उनीहरूलाई आर्थिक रूपमा मात्रै होइन, मानसिक रूपमा समेत ठूलो धक्का लाग्छ। यसले समाजमा निराशा र असुरक्षाको भावना बढाउँछ।
प्रहरीको सक्रियता र थप अनुसन्धान: न्यायको खोजी
प्रहरीले यस घटनालाई गम्भीरतापूर्वक लिएको छ र पक्राउ परेका व्यक्तिहरूमाथि थप अनुसन्धान गरिरहेको छ। उनीहरूले कति जनाबाट कति रकम ठगी गरेका छन् भन्ने विस्तृत विवरण संकलन गर्ने कार्य भइरहेको छ। यस ठगी धन्दामा संलग्न अन्य व्यक्तिहरूलाई समेत कानुनी दायरामा ल्याइने प्रहरीले प्रतिबद्धता व्यक्त गरेको छ। वैदेशिक रोजगारीका नाममा हुने ठगी नियन्त्रण गर्न र पीडितहरूलाई न्याय दिलाउन प्रहरी प्रशासनले विशेष पहल गरिरहेको छ। नेपाल सरकारले वैदेशिक रोजगार ऐन २०६४ र नियमावली २०६४ मार्फत वैदेशिक रोजगारीलाई व्यवस्थित र सुरक्षित बनाउने प्रयास गरेको छ, तर ऐनको प्रभावकारी कार्यान्वयन र सचेतनाको अभावका कारण यस्ता घटनाहरू दोहोरिँदै आएका छन्।
ठगीको सञ्जालको विस्तार र भविष्यमा यस्ता घटना रोक्ने चुनौती
यस्ता ठगीका घटनाहरू प्रायः सानो सञ्जालबाट सुरु भएर ठूलो गिरोहमा परिणत हुने गरेका छन्। उनीहरूले सामाजिक सञ्जाल, अनलाइन विज्ञापन र व्यक्तिगत सम्पर्कका माध्यमबाट पीडितहरूलाई फसाउने गरेका छन्। विशेषगरी, युवाहरूमाझ विदेशमा आकर्षक जागिरको चाहना र तत्काल पैसा कमाउने लोभले गर्दा उनीहरू सजिलै यस्ता गिरोहको फन्दामा पर्ने गरेका छन्। यसका लागि, वैदेशिक रोजगार विभागले थप कडाइका साथ नियमन गर्नुपर्ने र सचेतनाका कार्यक्रमहरूलाई व्यापक बनाउनुपर्ने आवश्यकता छ। साथै, पीडितहरूलाई सहजै उजुरी गर्ने र न्याय पाउने व्यवस्था मिलाउनु पनि उत्तिकै महत्वपूर्ण छ।
जवाफदेही कसले लिने? कानुनी कारबाहीको अपेक्षा
यस्ता घटनाहरूमा संलग्न व्यक्तिहरूलाई कानुनी कारबाहीको दायरामा ल्याएर पीडितहरूलाई न्याय दिलाउनु सरकारको दायित्व हो। वैदेशिक रोजगारीको क्रममा हुने ठगीलाई गम्भीर अपराधका रूपमा लिई कडा सजायको व्यवस्था गरिनुपर्छ। यसका साथै, विदेश जान चाहने युवाहरूलाई पनि सचेत रहन र आधिकारिक माध्यमबाट मात्रै प्रक्रिया अगाडि बढाउन आग्रह गरिएको छ। विगतमा पनि यस्ता अनेकौं घटनाहरू भएका छन्, तर ती घटनाहरूबाट पाठ सिक्दै भविष्यमा यस्ता ठगीहरू रोक्नका लागि एकीकृत प्रयास आवश्यक छ। यसका लागि सरकार, वैदेशिक रोजगार व्यवसायी संघ, र नागरिक समाज सबैको सहकार्य जरुरी छ।