स्वास्थ्य बिमा कार्यक्रमलाई धराशायी हुनबाट जोगाउन सरकारले सुर्तीजन्य पदार्थ र मदिराबाट उठाइने अन्तःशुल्क (सिन्ट्याक्स) सिधै बिमा कोषमा जम्मा गर्ने तयारी गरेको छ। राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) की सांसद डा. तोसिमा कार्कीले यो उपायले कार्यक्रमलाई दिगो बनाउने बताइन्।
स्वास्थ्य बिमाको वर्तमान अवस्था कस्तो छ?
पूर्वस्वास्थ्यमन्त्रीसमेत रहेकी डा. कार्कीका अनुसार, हाल स्वास्थ्य बिमा कार्यक्रम गम्भीर आर्थिक संकटमा छ। यसलाई बचाउन लगानीको स्रोत सुनिश्चित गर्न यो पुनर्संरचना आवश्यक छ। यस नयाँ मोडलअनुसार, सुर्ती, मदिरा र अस्वस्थकर खाद्यान्नबाट उठाइने कर सिधै स्वास्थ्य बिमामा खर्च गरिनेछ।
करको न्यायोचित प्रयोग कसरी हुन्छ?
हानिकारक वस्तुहरूमा लगाइएको कर स्वास्थ्य क्षेत्रमै प्रयोग गरिनु बढी न्यायोचित र तर्कसंगत हुने डा. कार्कीको तर्क छ। यसले नागरिकको स्वास्थ्यमा नकारात्मक असर पार्ने वस्तुहरूको उपभोग घटाउन पनि सघाउनेछ।
नयाँ ढाँचा कहिलेदेखि लागू होला?
डा. कार्कीले स्वास्थ्य बिमाको पुनर्संरचनाका लागि अर्थसचिव र सरोकारवालासँग छलफल भइरहेको जानकारी दिइन्। आगामी बजेटमा अन्तःशुल्कको विषयलाई उच्च प्राथमिकता दिई स्वास्थ्य बिमाको नयाँ ढाँचा तयार पार्न अर्थ मन्त्रालय सकारात्मक देखिएको छ।
यो नीतिको मुख्य उद्देश्य स्वास्थ्य बिमा कार्यक्रमलाई दिगो बनाउनु र विशेषगरी गरिब नागरिकलाई उपचारको पहुँच सुनिश्चित गर्नु हो।
