१८ वर्षपछि हत्यारा छोरा पक्राउ: रौतहटमा बाबुको विभत्स हत्या प्रकरणको रहस्य खुल्यो

रौतहटको गरुडा नगरपालिका–१ मा १८ वर्षअघि भएको एक विभत्स हत्या प्रकरणमा संलग्न रहेको आरोपमा प्रहरीले एक व्यक्तिलाई पक्राउ गरेको छ। पक्राउ पर्नेमा सोही ठाउँका ४९ वर्षीय राम बिलास महतो छन्। उनीमाथि आफ्नै बुबा, ६५ वर्षीय विश्वेश्वर महतोको हत्या गरेको आरोप छ। यो घटना २० जेठ २०६४ मा भएको थियो। यस्ता क्रुरतापूर्ण अपराधले समाजमा गहिरो असर पार्ने गर्छ, र १८ वर्षपछि न्यायको खोजी हुनुले यस घटनाको गम्भीरतालाई थप उजागर गरेको छ। नेपालको इतिहासमा यस्ता अनसुलझे घटनाहरूले लामो समयसम्म समाजलाई चिन्तित तुल्याउने गरेका छन्, र यस पटकको पक्राउले केही हदसम्म भए पनि न्यायको आशा जगाएको छ।

१८ वर्ष लामो फरार जीवन र न्यायको पर्खाइ

घटनाको १८ वर्षपछि पक्राउ परेका राम बिलास महतोले यो अवधिभर फरार जीवन बिताएका थिए। प्रहरीले लामो समयको अनुसन्धानपछि उनलाई रौतहटको गरुडाबाट पक्राउ गर्न सफल भएको हो। प्रहरीका अनुसार, राम बिलास महतोले ३१ वर्षको उमेरमा आफ्नै बुबाको हत्या गरेका थिए। नेपालमा अपराधपछि लामो समयसम्म फरार रहने प्रवृत्ति नयाँ होइन, र यसले न्याय प्रक्रियालाई जटिल बनाउँछ। यस्ता घटनाहरूले कानुनी प्रणालीको प्रभावकारितामाथि प्रश्न उठाउँछन्, तर १८ वर्षपछि पनि हार नमान्ने प्रहरीको प्रयास प्रशंसनीय छ। यो पक्राउले धेरै पीडित परिवारहरूलाई आशा दिएको छ कि जतिसुकै समय लागे पनि सत्य बाहिर आउन सक्छ।

२०६४ सालको विभत्स हत्याको रहस्योद्घाटन

प्रहरीको प्रारम्भिक अनुसन्धानले घटनाको दिन राम बिलासले आफ्ना बुबा विश्वेश्वर महतोको हातखुट्टा बाँधेको देखाएको छ। त्यसपछि धारिलो हतियार प्रयोग गरी क्रुरतापूर्वक हत्या गरिएको थियो। हत्याको कारणबारे विस्तृत अनुसन्धान भइरहेको प्रहरीले जनाएको छ। पारिवारिक विवाद वा अन्य कुनै योजनाबद्ध कारणले हत्या भएको हुन सक्ने अनुमान गरिएको छ। नेपालमा पारिवारिक कलह र सम्पत्ति विवादका कारण हुने हत्याका घटनाहरू नयाँ होइनन्, तर यसरी आफ्नै बुबाको हत्या गर्नुले घटनाको गम्भीरतालाई अझ बढाएको छ। यस्ता जघन्य अपराधहरूले समाजमा व्याप्त विकृति र विसंगतिलाई पनि उजागर गर्छन्, र यसको पछाडिको कारण पत्ता लगाउनु प्रहरीका लागि ठूलो चुनौती हो।

१८ वर्षको खोजीपछि दोषी पक्राउ: प्रहरीको सफल अभियान

घटनापछि फरार रहेका महतोलाई पक्राउ गर्न प्रहरीले विशेष टोली परिचालन गरेको थियो। लामो समयसम्म भारततर्फ लुकेर बसेको आशंका गरिएका महतोलाई पछिल्लो समय नेपाल फर्केको सूचनाको आधारमा पक्राउ गरिएको हो। प्रहरीले पक्राउ गरेपछि महतोमाथि थप अनुसन्धान गरिरहेको छ। नेपाल प्रहरीले यस्ता जटिल र पुराना मुद्दाहरूमा सफलता प्राप्त गर्नका लागि विभिन्न प्रविधि र सूचना संजालको प्रयोग गर्दै आएको छ। भारतसँगको खुला सीमाका कारण अपराधीहरूलाई लुक्न सजिलो हुने भए पनि, पछिल्लो समय सीमा सुरक्षा र सूचना आदानप्रदानमा सुधार भएकाले यस्ता फरार अभियुक्तहरूलाई पक्राउ गर्न सम्भव भएको हो। यो पक्राउ प्रहरीको लगनशीलता र व्यावसायिकताको प्रमाण हो।

न्यायिक प्रक्रियाको ढोका खुल्यो: अदालतमा पेश गरिने

पक्राउ परेका राम बिलास महतोलाई आज जिल्ला अदालत, रौतहटमा पेश गरिनेछ। अदालतले उनलाई हिरासतमा राखी थप अनुसन्धान गर्न प्रहरीलाई अनुमति दिनेछ। यस घटनाले रौतहट जिल्लामा विगतमा भएका आपराधिक घटनाहरूको स्मरण गराएको छ, जहाँ कानुनी प्रक्रिया लामो समयसम्म चल्ने गरेको छ। नेपालको न्यायिक प्रणालीमा मुद्दाहरूको चाप र अनुसन्धानमा लाग्ने समयका कारण न्याय प्रक्रियामा ढिलाइ हुने गरेको छ। यसले गर्दा अपराधीहरूले सजिलै उन्मुक्ति पाउने वा लामो समयसम्म फरार रहने सम्भावना रहन्छ। यद्यपि, यस घटनामा १८ वर्षपछि भए पनि अभियुक्त पक्राउ पर्नुले न्यायिक प्रक्रिया अगाडि बढ्ने आशा जगाएको छ।

समुदायमा न्यायको आशा र असुरक्षाको चिन्ता

यस्ता घटनाले समाजमा असुरक्षाको भावना बढाउँछ। विशेषगरी, पारिवारिक हिंसा र हत्याजस्ता जघन्य अपराधले समुदायको शान्ति र सुव्यवस्थामा गम्भीर असर पार्छ। १८ वर्षपछि अपराधी पक्राउ पर्नुले न्याय प्रक्रियामा ढिलाइ भए पनि कानुनी कारबाहीको प्रक्रिया अगाडि बढेको देखिन्छ। यसले पीडित परिवारलाई न्याय दिलाउने आशा जगाएको छ। रौतहट जस्ता जिल्लाहरूमा जहाँ सामाजिक र आर्थिक असमानता विद्यमान छ, त्यहाँ यस्ता घटनाहरूले झनै बढी प्रभाव पार्ने गर्छ। यस घटनाले नागरिकहरूलाई आफ्नो सुरक्षाबारे चिन्तित तुल्याउनुका साथै, कानुनको शासन र न्यायप्रतिको विश्वासलाई पनि बलियो बनाउने अपेक्षा गरिएको छ।

घटनाको सत्यतथ्य उजागर गर्न प्रहरीको निरन्तर प्रयास

प्रहरीले थप प्रमाण जुटाउन र घटनाको सत्यतथ्य पत्ता लगाउन अनुसन्धानलाई तीव्र बनाएको छ। राम बिलास महतोले कसको सहयोगमा यो अपराध गरेका थिए वा यसमा अरु कोही संलग्न थिए भन्ने विषयमा पनि अनुसन्धान केन्द्रित हुनेछ। अदालतको आदेशपछि उनलाई थप कारबाहीको लागि अगाडि बढाइनेछ। नेपालमा कतिपय जघन्य अपराधहरूमा योजनाबद्ध तरिकाले अरु व्यक्तिहरूको पनि संलग्नता हुने गरेको पाइन्छ। यस घटनामा पनि राम बिलास महतो एक्लै थिए वा उनलाई कसैको साथ थियो भन्ने कुरा अनुसन्धानबाटै खुल्नेछ। यसका अतिरिक्त, घटनाको समयमा प्रचलित कानुन र त्यसपछिका कानुनी सुधारहरूले पनि यस मुद्दाको सुनुवाइमा भूमिका खेल्नेछन्।