चालु आर्थिक वर्ष २०८२/८३ को ११ महिना (जेठ मसान्तसम्म) मा विप्रेषण आप्रवाह २१ खर्ब २० अर्ब ८० करोड रुपैयाँ पुगेको छ। यो अघिल्लो आर्थिक वर्षको सोही अवधिको तुलनामा पाँच खर्ब ८६ अर्ब रुपैयाँले बढी हो। नेपाल राष्ट्र बैंकका अनुसार विप्रेषण आप्रवाह ३८.२ प्रतिशतले बढेको छ। गत वर्षको सोही अवधिमा यो वृद्धि १५.६ प्रतिशत मात्र थियो।
गत आर्थिक वर्षको ११ महिनामा विप्रेषण आप्रवाह १५ खर्ब ३४ अर्ब १६ करोड रुपैयाँ थियो। जेठ महिनामा मात्र दुई खर्ब तीन अर्ब ८९ करोड रुपैयाँ विप्रेषण भित्रिएको राष्ट्र बैंकले जनाएको छ। गत वर्षको जेठमा यस्तो रकम एक खर्ब ७६ अर्ब ३२ करोड रुपैयाँ थियो।
विप्रेषण आप्रवाह वृद्धिको प्रभाव विदेशी विनिमय सञ्चितिमा देखिएको छ। २०८३ जेठ मसान्तमा कुल विदेशी विनिमय सञ्चिति ४०.३ प्रतिशतले बढेर ३७ खर्ब ५५ अर्ब ६४ करोड रुपैयाँ पुगेको छ। गत वर्षको तुलनामा विदेशी मुद्रा सञ्चिति १० खर्ब ७७ अर्ब ९६ करोड रुपैयाँले बढेको हो। अमेरिकी डलरमा सञ्चिति २४ अर्ब ६८ करोड पुगेको छ। गत वर्षको असार मसान्तमा यो १९ अर्ब ५० करोड डलर थियो।
विदेशी विनिमय सञ्चितिको पर्याप्ततामा सुधार आएको छ। बैंकिङ क्षेत्रसँग रहेको सञ्चितिले २२.५ महिनाको वस्तु आयात धान्न सक्छ। कुल गार्हस्थ्य उत्पादनसँग सञ्चितिको अनुपात ६१.५ प्रतिशत पुगेको छ। गत वर्ष यो अनुपात ४३.८ प्रतिशत थियो।
बाह्य क्षेत्र बलियो हुँदा चालु खाता र शोधनान्तर स्थिति बचतमा छ। चालु खाता आठ खर्ब दुई अर्ब ६ करोड रुपैयाँले बचतमा छ। गत वर्षको सोही अवधिमा यो बचत तीन खर्ब २१ अर्ब ७४ करोड रुपैयाँ थियो। शोधनान्तर स्थिति नौ खर्ब २६ अर्ब ६ करोड रुपैयाँले बचतमा छ।
विप्रेषण बढे पनि वैदेशिक रोजगारीमा जाने नयाँ कामदारको संख्या घटेको छ। चालु आवको ११ महिनामा अन्तिम श्रम स्वीकृति लिनेको संख्या तीन लाख ६७ हजार २११ छ। गत वर्षको तुलनामा यो संख्या ८५ हजारभन्दा बढीले कमी हो। पुन: श्रम स्वीकृति लिनेको संख्या भने बढेको छ।
अर्थविद्हरूका अनुसार रेमिटेन्सले तत्काल अर्थतन्त्रलाई राहत दिए पनि आन्तरिक अर्थतन्त्र चुनौतीपूर्ण छ। निजी क्षेत्रको लगानी, उद्योग व्यवसाय, उत्पादन वृद्धि र रोजगारी सिर्जनामा अपेक्षित सुधार हुन सकेको छैन। स्रोतलाई उत्पादन, उद्योग, कृषि र रोजगारी सिर्जनामा प्रयोग गर्ने वातावरण बनाउनुपर्ने उनीहरूको सुझाव छ।
बाह्य सूचक सकारात्मक रहे पनि मूल्यवृद्धिको दबाब छ। २०८३ जेठमा वार्षिक उपभोक्ता मुद्रास्फीति ५.२२ प्रतिशत पुगेको छ। गत वर्षको जेठमा यो २.७२ प्रतिशत थियो। ११ महिनाको औसत मुद्रास्फीति भने घटेर २.८९ प्रतिशतमा झरेको छ।
