यमनका हुथी विद्रोहीले साउदी अरेबियामा गरेको ड्रोन र क्षेप्यास्त्र आक्रमणले कम्तीमा १८ जनाको ज्यान लिएको छ भने रियादको मुख्य विमानस्थल बन्द गरेको छ, जसले युवराज मोहम्मद बिन सलमानलाई आफ्नो शासनकालकै सबैभन्दा ठूलो संकटमा धकेलेको छ। यी आक्रमणका कारण सयौं उडानहरू रद्द भएका छन्, विद्यालयहरू अनलाइनमा सरेका छन् र राजधानीको वित्तीय जिल्लाले टाढाबाट काम गर्न थालेको छ।
बढ्दो सुरक्षा चुनौती र कूटनीतिक प्रभाव
हुथी विद्रोहीले साउदी अरेबियाभित्र गहिरो गरी आक्रमण गर्न थालेपछि युवराज मोहम्मद बिन सलमानलाई सहयोगीहरूको आवश्यकता बढेको छ। २०१७ मा वास्तविक शासक बनेयता उनले यस्तो संकटको सामना गरेका थिएनन्। अक्टोबर १२, २०२६ मा रियादको किङ खालिद अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलमा भएको आक्रमणमा १३ जनाको मृत्यु भएको थियो भने ३०० भन्दा बढी घाइते भएका थिए। सोही दिन अर्को आक्रमणमा एक जनाको मृत्यु र ११ जना घाइते भएका थिए।
अक्टोबर १० मा किङ खालिद अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलमा भएको आक्रमणमा ज्यान गुमाउने १२ जनामा चार साउदी नागरिक, दुई बंगलादेशी, एक प्यालेस्टिनी, एक अमेरिकी, एक इजिप्टियन, एक जोर्डियन, एक सिरियाली र एक सुडानी नागरिक थिए। अक्टोबर १४ मा रियादको आवासीय क्षेत्रमा दुईवटा क्षेप्यास्त्रको भग्नावशेष खस्दा चार जना घाइते भएका थिए भने १५ वटा घरमा क्षति पुगेको थियो।
यसअघि अक्टोबर ८, २०२६ मा साउदी नागरिक उड्डयन प्राधिकरणले साउदी विमानस्थलमा भएका आक्रमणमा तीन जनाको मृत्यु भएको र रियादको किङ खालिद अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलमा एक जनाको मृत्यु र आठ जना घाइते भएको बताएको थियो। सोही दिन आभा विमानस्थलमा भएको आक्रमणमा दुई जनाको मृत्यु भएको र २८ जना घाइते भएको बताइएको थियो।
खेलकुद र आर्थिक कार्यक्रममा असर
सुरक्षा चुनौतीका कारण साउदी अरेबियामा तय भएका ठूला अन्तर्राष्ट्रिय कार्यक्रमहरू प्रभावित भएका छन्। अक्टोबरमा हुने भनिएको ‘सिक्स किङ्स स्ल्याम’ टेनिस प्रतियोगिता डिसेम्बर २७ देखि ३० सम्मका लागि सारिएको छ। आयोजक रियाद सिजनले प्रतियोगिताको उच्च मापदण्ड कायम राख्न र दर्शकको अनुभवको गुणस्तरमा पर्न सक्ने प्रभावलाई ध्यानमा राख्दै यो निर्णय लिएको जनाएको छ।
यसैगरी, एसियाली फुटबल महासंघ (एएफसी) ले पनि एसिया कप २०२७ लाई २०२८ मा सार्न खुला रहेको बताएको छ। एएफसी एसिया कप २०२७ जनवरी ७ देखि फेब्रुअरी ५, २०२७ सम्म साउदी अरेबियामा हुने तय भएको छ।
नेपाली समुदायमा परेको प्रभाव र सरकारको तयारी
साउदी अरेबियामा करिब ७,००,००० नेपाली कामदारहरू कार्यरत छन्, जुन कुनै पनि एक देशमा सबैभन्दा ठूलो प्रवासी नेपाली कार्यबल हो। हुथी आक्रमणका कारण नेपाली समुदायमा पनि असर परेको छ। अक्टोबर १४, २०२६ मा रियादको किङ खालिद अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलमा भएको आक्रमणमा दुई नेपाली घाइते भएका थिए र उनीहरूको उपचार भइरहेको छ। सोही दिन एक नेपालीलाई आक्रमणको भिडियो खिचेको आरोपमा पक्राउ गरिएको थियो तर पछि रिहा गरियो।
रियादस्थित नेपाली दूतावासले नेपाली नागरिकहरूलाई स्थानीय निकायले जारी गरेका सुरक्षा दिशानिर्देशहरू पूर्ण रूपमा पालना गर्न र कुनै समस्या आएमा तत्काल दूतावासमा सम्पर्क गर्न आग्रह गरेको छ। नेपालको परराष्ट्र मन्त्रालयले मध्यपूर्वमा रहेका नेपालीहरूको सुरक्षा सरकारको उच्च प्राथमिकतामा रहेको भन्दै आपतकालीन उद्धारका लागि तयारी सुरु गरिसकेको जनाएको छ। परराष्ट्र सचिवको संयोजकत्वमा ‘बहु-सरोकारवाला आपतकालीन उद्धार टोली’ गठन गरिएको छ भने, ८ नेपाली दूतावास र २ महावाणिज्य दूतावासका प्रमुखहरूसँग तत्काल जानकारी आदानप्रदान गर्न एक समर्पित ‘व्हाट्सएप समूह’ पनि सिर्जना गरिएको छ। आपतकालीन उद्धार आवश्यक भएमा सजिलो निकासीका लागि, परराष्ट्र मन्त्रालयले कन्सुलर सेवा विभाग मार्फत नेपालीहरूलाई आफ्नो विवरण भर्नका लागि अनलाइन दर्ता प्लेटफर्म र एप विकास गरिरहेको छ।
साउदी अरेबियाको अनुसन्धान र भावी रणनीति
अक्टोबर १४, २०२६ मा साउदी अरेबियाले आफ्नो हवाई प्रतिरक्षा प्रणालीले हुथी क्षेप्यास्त्र र ड्रोनको आक्रमणलाई रोक्न कसरी असफल भयो भनेर अनुसन्धान सुरु गरेको छ। यसअघि प्रकाशित समाचारमा साउदी अरबले रियादको किङ खालिद अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलमा हुथी आक्रमणपछि आफ्नो हवाई रक्षा प्रणालीको असफलतामाथि अनुसन्धान थालेको उल्लेख थियो।
साउदी अरेबियाले यमनको इरान समर्थित हुथी आन्दोलनले गरेको घातक आक्रमणको गम्भीर जवाफ दिने वाचा गरेको छ। अक्टोबर १४, २०२६ मा साउदी ऊर्जा मन्त्रालयले अरामकोको प्रशासनिक भवनमा सीमित आगलागी भएको बताएको थियो। यसैबीच, हुथी अधिकारीले अमेरिका साउदी अरेबियाको आक्रमणमा सामेल भएमा
यसअघि: रियाद विमानस्थलमा हुथी आक्रमण: साउदी अरबद्वारा हवाई रक्षा प्रणालीको असफलतामाथि अनुसन्धान
