काठमाडौं, वैशाख १२: शुक्रबार दिउँसो काठमाडौं विश्वकै सबैभन्दा बढी वायु प्रदूषण हुने सहरको सूचीमा शीर्ष स्थानमा पुगेको छ। वायु गुणस्तर सूचकांक (AQI) ले खतरनाक स्तर पार गरेको छ।
दिउँसो १ बजेतिर काठमाडौंको AQI करिब १८९ पुगेको थियो, जुन ‘अस्वास्थ्यकर’ (Unhealthy) श्रेणीमा पर्छ। यसअघि बिहानैदेखि वायु प्रदूषणको मात्रा बढ्दै गएको थियो।
वायु प्रदूषणको मुख्य कारणहरू
- सहरमा बढ्दो सवारी साधनको चाप
- सडक तथा निर्माण कार्यहरूबाट उड्ने धुलो
- औद्योगिक क्षेत्रको उत्सर्जन
- वनस्पतिविहीन खुला चौर र जमिन
- मौसम परिवर्तन र हावाको बहावमा कमी
प्रदूषणको प्रभाव
उच्च वायु प्रदूषणले विशेषगरी बालबालिका, ज्येष्ठ नागरिक र श्वासप्रश्वाससम्बन्धी समस्या भएका व्यक्तिहरूलाई प्रत्यक्ष असर पार्छ। यसले आँखा पोल्ने, घाँटी खसखस हुने, खोकी लाग्ने र दीर्घकालीन रूपमा फोक्सोका रोगहरू निम्त्याउन सक्छ।
स्वास्थ्य मन्त्रालयले अत्यावश्यक काममा बाहेक घर बाहिर ननिस्कन र बाहिर निस्कँदा मास्क प्रयोग गर्न सर्वसाधारणलाई आग्रह गरेको छ। विशेषगरी बालबालिका र वृद्धवृद्धालाई घरभित्रै बस्न सुझाव दिइएको छ।
अधिकारीहरूको प्रतिक्रिया
वातावरण विभागका अधिकारीहरूले वायु प्रदूषणको स्तर खतरनाक अवस्थामा पुगेको स्वीकारेका छन्। उनीहरूले प्रदूषण नियन्त्रणका लागि विभिन्न उपायहरू अपनाइएको दाबी गरे पनि तत्कालै सुधार भने नदेखिएको बताएका छन्।
विभागले सवारी साधनको धुवाँ नियन्त्रण, सडक तथा निर्माण क्षेत्रमा धुलो नियन्त्रणका उपाय अपनाउन सम्बन्धित निकायलाई निर्देशन दिएको जनाएको छ। तर, यसको प्रभावकारी कार्यान्वयन भने हुन सकेको छैन।
स्थिति र आगामी कदम
हालसम्म वायु प्रदूषणको स्तर उच्च नै छ। आगामी दिनमा मौसममा सुधार नआए वा नियन्त्रणका प्रभावकारी कदम नचालिए यो अवस्था अझै बिग्रन सक्ने विज्ञहरूले बताएका छन्। सरकारले प्रदूषण नियन्त्रणका लागि तत्काल ठोस कदम चाल्नुपर्ने माग सर्वत्र उठेको छ।
यस विषयमा थप विवरण आउनेबित्तिकै Nmkhabar ले अपडेट गर्नेछ।
