क्यानाडाले करिब २० अर्ब अमेरिकी डलर बराबरका अमेरिकी सामानमा प्रतिशोधित कर लगाउने घोषणा गरेको छ। यसले दुई देशबीचको व्यापार युद्धलाई थप चर्किएको छ।
स्टील, आल्मुनियम, फर्निचर, कपडा, दुग्धजन्य पदार्थ, उपकरण, समुद्री खाना र कृषि उपकरणसहित ७०० भन्दा बढी अमेरिकी उत्पादनमा नयाँ कर लाग्नेछ। यो कर सेप्टेम्बर ८ देखि लागू हुनेछ। विभिन्न सामानमा १५ प्रतिशत, २५ प्रतिशत र ५० प्रतिशतसम्म कर लाग्नेछ। केही स्टील र आल्मुनियमका सामान, फर्निचर तथा कपडामा ५० प्रतिशत कर लाग्नेछ। चीज, उपकरण, माछा तथा समुद्री खानालगायतका केही सामानमा २५ प्रतिशत कर लाग्नेछ। इलेक्ट्रोनिक्स र केही उपकरणमा १५ प्रतिशत कर लगाइनेछ।
क्यानाडाका अर्थमन्त्री फ्रान्स्वा-फिलिप स्याम्पेनले यो व्यापार युद्ध आफूहरू नचाहेको बताए। तर आर्थिक सम्बन्धलाई हतियारका रूपमा प्रयोग गरिएपछि क्यानडा आफ्नो पक्षमा उभिन बाध्य भएको उनको भनाइ छ। यो कदम अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प प्रशासनले सप्ताहन्तमा क्यानडाबाट आयात हुने करिब २० अर्ब डलरका सामानमा ५० प्रतिशत कर लगाएपछि आएको हो।
क्यानाडाका प्रधानमन्त्री मार्क कार्नीले अमेरिकाले क्यानडालाई आफ्नो अधीनमा राख्न खोजेको आरोप लगाएका छन्। असफल व्यापार वार्ताका क्रममा अमेरिकी पक्षबाट आएका मागले अटो, स्टील र आल्मुनियमजस्ता क्यानडाका प्रमुख उद्योगलाई कमजोर पार्ने उद्देश्य देखिएको कार्नीको दाबी छ। ‘वार्ताको टेबलमा क्यानडा संयुक्त राज्य अमेरिकाको सहायक कम्पनी हो भन्ने दृष्टिकोण हामी स्वीकार गर्दैनौं,’ कार्नीले भने।
यसअघि ट्रम्पले क्यानडाली नेताहरूलाई ‘लाइनमा आउन’ चेतावनी दिँदै त्यसो नगरे विद्यमान करभन्दा पनि खराब परिणाम भोग्नुपर्ने बताएका थिए। उनले क्यानडाबाट आउने सवारीसाधन, अटो पार्टपुर्जा र स्टीलमा थप ५० प्रतिशत कर लगाउने धम्की पनि दिएका थिए।
नयाँ करका कारण प्रभावित हुने व्यवसाय र कामदारका लागि क्यानडाले ७.५ अर्ब क्यानेडियन डलर अर्थात् करिब ५.४ अर्ब अमेरिकी डलर बराबरको राहत प्याकेज घोषणा गरेको छ। यसमा साना तथा मझौला व्यवसायलाई सहयोग, कम्पनीको नगद प्रवाह व्यवस्थापन र नयाँ करका कारण जोखिममा पर्न सक्ने कामदारलाई सहयोग गर्ने कार्यक्रम समावेश छन्।
क्यानाडाली अधिकारीहरूले नयाँ करको मुख्य उद्देश्य राजस्व बढाउनु नभई घरेलु कम्पनीलाई संरक्षण गर्नु र अमेरिकी सामानको आयात घटाउनु रहेको बताएका छन्। यसअघि अमेरिकी स्टीलमा २५ प्रतिशत कर लगाएपछि त्यहाँबाट हुने स्टील आयात करिब ३० प्रतिशत घटेको थियो। अब कर ५० प्रतिशत पुर्याएपछि आयात अझ घट्ने उनीहरूको अपेक्षा छ।
अमेरिका र क्यानडाको अर्थतन्त्र एकअर्कासँग निकै जोडिएको छ। अटोमोबाइल, ऊर्जा, कृषि र उत्पादन क्षेत्रमा दुवै देशका आपूर्ति शृंखला गहिरोसँग जोडिएका छन्। त्यसैले लामो समयसम्म व्यापार युद्ध जारी रहे दुवै देशका व्यवसाय र कामदार प्रभावित हुन सक्ने देखिएको छ।
यसैबिच, क्यानाडाले अमेरिकी करको जवाफमा डलर बराबर डलरको आधारमा कर लगाउने नीतिबाट पछि हटेर भविष्यमा अझ लक्षित प्रतिशोधात्मक कदम चाल्न सक्ने संकेत दिएको छ। कार्नीले यस्तो कदमको उद्देश्य क्यानडाली कामदार र व्यवसायलाई जोगाउनु हुने बताएका छन्।
