सर्लाहीको मलङ्गवा नगरपालिका र कौडेना गाउँपालिकामा लखन्देही खोलाको बाँध भत्किँदा करिब १५०० बिघा रोपाइँ गरिएको धानबाली डुबानमा परेको छ। सोमबार राति कौडेना–५ छपकैयास्थित बाँध भत्किएपछि बाढी खेतमा पसेको हो। छपकैयामा ८०० बिघा, मलङ्गवा–६ खुटौनामा ५०० बिघा र मलङ्गवा–५ भाडसरमा ३०० बिघा धानखेत डुबेका छन्।
बाढीले खेतसँगै केही घर र गोठ समेत प्रभावित पारेको छ। चार दिनदेखि पानी निकासको प्रभावकारी पहल नभएको स्थानीयवासीको गुनासो छ। लखन्देही खोलाबाट वर्षेनि यस्तै समस्या दोहोरिने गरेको छ।
स्थानीयका अनुसार अपर्याप्त अध्ययनमा बाँध निर्माण गर्दा पटक–पटक भत्किने, खोलाले धार परिवर्तन गर्ने र निकास अवरुद्ध हुँदा डुबान गहिरिएको छ। विगत डेढ दशकदेखि हरेक वर्षायाममा कटान र डुबानको पीडा छ।
चार दिनदेखि पानीमा डुबेको धान नष्ट हुन थालेपछि किसान चिन्तित छन्। पुनः रोपाइँका लागि ब्याड र बीउको अभावले उनीहरू थप कठिनाइमा छन्। यस वर्ष सिँचाइको राम्रो व्यवस्थाले समयमै रोपाइँ सकिएको थियो। तर बाढीले खेतबारी र यस वर्ष निर्माण भएको तटबन्धमा समेत क्षति पुर्याएको छ।
खोलाले हरेक वर्ष धार बदल्ने भएकाले बाँध निर्माण गर्दा अर्को क्षेत्रमा कटान र डुबानको समस्या दोहोरिन्छ। गाउँपालिकाले छपकैया, शिवनगर, सक्रौललगायत क्षेत्रमा स्थायी समाधानका लागि व्यवस्थित तटबन्ध आवश्यक रहेको जनाएको छ। स्थानीय तहको सीमित बजेटले सम्भव नभएकाले संघीय सरकारको सहयोग अपरिहार्य छ।
बाढीले मलङ्गवा सदरमुकामदेखि भाडसर र खुटौनासम्मको सडक जलमग्न बनाएको छ। चार दिनदेखि सडकमा पानी बगिरहँदा सदरमुकाम र सीमावर्ती भारतीय बजारसम्मको आवागमन प्रभावित भएको छ।
बिहीबार नेपाली सेना, प्रहरी र सशस्त्र प्रहरीले छपकैयामा अस्थायी तटबन्ध बनाउने प्रयास गरे। तर तीव्र बहावका कारण असफल भयो। जिल्ला प्रशासनले बाँस र अन्य सामग्रीको व्यवस्था गरी भङ्गालो थुन्ने प्रयास जारी राखेको छ।
प्रभावित किसानलाई क्षतिपूर्ति र दीर्घकालीन समाधानका लागि पहल गरिने प्रतिबद्धता सम्बन्धित निकायले जनाएका छन्।
