नेपालको राष्ट्रिय ध्वजावाहक नेपाल वायु सेवा निगम (नेपाल एयरलाइन्स) सामाजिक सञ्जालमा प्रयोग गरेको एक नक्साका कारण विवादमा तानिएको छ। निगमले हालै आफ्नो आधिकारिक फेसबुक पेजमा सेयर गरेको एक नेटवर्क नक्सामा भारतको भूभाग रहेको जम्मु र कश्मिर क्षेत्रलाई पाकिस्तानमा देखाइएको थियो। यो गल्ती सार्वजनिक भएपछि निगमको चौतर्फी आलोचना भएको छ।
नक्सामा गम्भीर त्रुटी
नेपाल एयरलाइन्सले आफ्नो अन्तर्राष्ट्रिय सञ्जाल देखाउनका लागि प्रयोग गरेको उक्त नक्सामा जम्मु र कश्मिरलाई पाकिस्तानको हिस्साका रूपमा प्रस्तुत गरिएको थियो। यो गल्तीलाई धेरै प्रयोगकर्ताहरूले औंल्याएका थिए र यसले सामाजिक सञ्जालमा तीव्र प्रतिक्रिया उत्पन्न गरायो। भारतको सार्वभौमसत्ता र भौगोलिक अखण्डतामाथि प्रश्न उठाउने गरी नक्सामा त्रुटिपूर्ण प्रस्तुति हुनु अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्धका लागि समेत संवेदनशील विषय हो।
निगमको स्पष्टीकरण र माफी
आलोचना र जनदबाबपछि नेपाल वायु सेवा निगमले आफ्नो गल्ती स्वीकार गर्दै माफी मागेको छ। निगमले एक विज्ञप्ति जारी गर्दै सामाजिक सञ्जालमा अनवजान्य गल्ती भएको र यसबाट पर्न गएको असुविधाप्रति क्षमा मागेको छ। निगमले उक्त नक्सा तत्काल सामाजिक सञ्जालबाट हटाएको र भविष्यमा यस्ता गल्ती नदोहोरिँगोस् भन्नका लागि सचेत रहने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेको छ।
निगमले भनेको छ, ‘हाम्रा सामाजिक सञ्जालमार्फत् हालै साझा गरिएको नेटवर्क नक्सामा प्राविधिक त्रुटिका कारण केही भूभाग गलत तरिकाले प्रस्तुत भएकोमा हामी गम्भीर छौं। यसबाट पर्न गएको असुविधाप्रति हामी क्षमा माग्न चाहन्छौं। यस विषयमा हामीले तत्काल सुधारात्मक कारबाही अगाडि बढाएका छौं र यस्ता गल्ती भविष्यमा नदोहोरिउन् भन्नका लागि हामी थप सचेत हुनेछौं।’
कूटनीतिक संवेदनशीलता र प्रभाव
नेपाल एयरलाइन्स जस्तो राष्ट्रिय ध्वजावाहकबाट यस्तो गल्ती हुनु कूटनीतिक रूपमा समेत संवेदनशील विषय हो। यसले नेपालको अन्तर्राष्ट्रिय छविमा समेत असर पार्न सक्ने जानकारहरू बताउँछन्। विशेषगरी भारतसँगको सम्बन्धमा यस्ता विषयले अनावश्यक तरंग ल्याउन सक्ने र दुई देशबीचको सम्बन्धमा समेत नकारात्मक प्रभाव पार्ने सम्भावना रहन्छ।
यस घटनाले सरकारी निकायहरूले सामाजिक सञ्जालमा सामग्री पोस्ट गर्नुअघि पर्याप्त सचेत हुनुपर्ने र भौगोलिक तथा राजनीतिक संवेदनशीलतालाई ध्यान दिनुपर्ने आवश्यकतालाई पुनः उजागर गरेको छ। विशेषगरी अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्धमा असर पार्ने खालका सामग्रीहरूमा थप सावधानी अपनाउनु जरुरी छ।
भविष्यमा के हुनुपर्छ?
यस्ता घटनाहरूबाट पाठ सिक्दै नेपाल वायु सेवा निगमले आफ्नो आन्तरिक कार्यप्रणालीमा सुधार ल्याउनुपर्ने देखिन्छ। नक्सा जस्ता संवेदनशील विषयमा काम गर्दा सम्बन्धित विभाग र विज्ञहरूको राय लिनुका साथै अन्तिम प्रकाशनअघि एकभन्दा बढी पटक जाँच गर्ने व्यवस्था मिलाउनुपर्छ। यसले राष्ट्रिय ध्वजावाहकको विश्वसनीयता कायम राख्न र अनावश्यक विवादबाट बच्न मद्दत गर्नेछ।
