अष्ट्रेलियाको उच्च अदालतले कोइला खानी विस्तार खारेज गर्यो, कोसोभोमा जस्टिना शिरोका पुला राष्ट्रपतिमा निर्वाचित भइन्।
अक्टोबर ७, २०८३ (बुधबार) मा आएको फैसलाले हन्टर भ्याली समुदाय समूहको पक्षमा निर्णय गर्दै मच इनर्जी (MACH Energy) को माउन्ट प्लेजेन्ट कोइला खानी विस्तारको योजना खारेज गरेको हो। अदालतले न्यू साउथ वेल्स (NSW) को स्वतन्त्र योजना आयोगले खानीको उत्सर्जन (स्कोप ३) को स्थानीय जलवायु प्रभावलाई विचार गर्न असफल भएको ठहर गर्यो।
यो निर्णयले NSW मा जीवाश्म इन्धन परियोजनाहरूका लागि राष्ट्रिय नजिर स्थापित गरेको छ, जसले भविष्यका परियोजनाहरूमा जलवायु परिवर्तनका प्रभावहरूलाई अनिवार्य रूपमा विचार गर्नुपर्ने अवस्था सिर्जना गरेको छ। मच इनर्जीको प्रस्तावमा खानीको उत्पादन सन् २०४८ सम्म २ करोड १० लाख टन प्रति वर्षमा दोब्बर बनाउने लक्ष्य थियो, जसको ९८ प्रतिशत उत्सर्जन स्कोप ३ अन्तर्गत पर्ने अनुमान थियो।
डेनम्यान एबरडीन मस्वेल्ब्रुक स्कोन हेल्दी इन्भाइरोन्मेन्ट ग्रुप (DAMSHEG) की अध्यक्ष वेन्डी वेल्सले अदालतको फैसलाले जलवायु परिवर्तनका परिणामहरूलाई बेवास्ता गर्न नसकिने कुरा पुष्टि गरेको बताइन्।
यसैबीच, युरोपेली राष्ट्र कोसोभोमा संसदले जस्टिना शिरोका पुलालाई नयाँ राष्ट्रपतिमा निर्वाचित गरेको छ।
अक्टोबर ७, २०८३ को बिहान सबेरै भएको मतदानमा पुलाले ८१ मत प्राप्त गरिन्। यसले लामो राजनीतिक संकट अन्त्य गर्दै तत्काल चुनाव टारेको छ। राष्ट्रपति चयनका लागि संवैधानिक अदालतले तोकेको अक्टोबर ६ को मध्यरातको समयसीमा सकिएपछि मतदान भएको थियो।
राष्ट्रपति चयनअघि कोसोभोको संसदले हेगस्थित कोसोभो विशेषज्ञ चेम्बर (KSC) को अधिकार क्षेत्रलाई उल्लेख्य रूपमा संकुचित गर्ने कानून संशोधन अनुमोदन गरेको थियो। यो संशोधन Vetëvendosje आन्दोलन र कोसोभोको प्रजातान्त्रिक पार्टी (PDK) लगायतका दलहरूको समर्थनमा पारित भएको हो।
नयाँ संशोधनले KSC को अधिकार क्षेत्रलाई सन् १९९९ जुलाई १ देखि २००० डिसेम्बर ३१ सम्मका अपराधहरूमा सीमित गरेको छ। यसले युद्ध अपराध, मानवता विरुद्धको अपराध वा राजनीतिक हिंसासम्बन्धी अन्य मुद्दाहरू कोसोभोका अदालतको अधिकार क्षेत्रमा ल्याएको छ। साथै, यसले जेल सजाय १५ वर्षमा सीमित गरेको छ, कोसोभोमा सजाय भोग्ने र राष्ट्रपतिबाट माफी पाउने सम्भावना पनि समावेश गरेको छ।
यो संशोधन पूर्व राष्ट्रपति हाशिम थाची र कोसोभो लिबरेशन आर्मी (KLA) का अन्य तीन नेताहरूलाई सेप्टेम्बर १६, २०८३ मा KSC द्वारा युद्ध अपराधको लागि दोषी ठहर भई सजाय सुनाइएपछि आएको हो। थाचीलाई २५ वर्षको जेल सजाय सुनाइएको थियो। यसले कोसोभोमा आक्रोश र विरोध प्रदर्शन निम्त्यायो, जहाँ KLA नेताहरूलाई प्रायः नायकका रूपमा हेरिन्छ।
उच्च अदालतको फैसलापछि मच इनर्जीले माउन्ट प्लेजेन्ट खानी विस्तारको सम्बन्धमा लिने अर्को कदम अझै स्पष्ट छैन। यस्तै, KSC कानूनमा भएका परिवर्तनहरूले कानून लागू भएको ३० दिनभित्र सबै विद्यमान मुद्दाहरूमा अधिकार क्षेत्रको समीक्षा गर्न आवश्यक हुनेछ। थाची लगायतका दोषी ठहरिएका KLA व्यक्तित्वहरूको प्रतिरक्षा टोलीले आफ्नो सजायविरुद्ध अपील गर्ने योजना घोषणा गरेका छन्।
