अपडेट (22:27, 2026-10-05)
कालीगण्डकी करिडोरको बेनी-जोमसोम सडकखण्ड खुलाउन नेपाली सेनाको सहयोगमा ड्रोनमार्फत इन्धन ढुवानी गरिएको छ। रघुगङ्गा गाउँपालिका-२ कुनौटामा कालीगण्डकी नदीले करिब २५० मिटर सडक कटान गरेपछि अवरुद्ध भएको सडकखण्डमा डोजरका लागि इन्धन पुर्याउन ड्रोनको सहारा लिनुपरेको आयोजना प्रमुख तेजस्वी शर्माले बताउनुभयो। उहाँका अनुसार, ४०० लिटर डिजेल कटान क्षेत्र कटाएर अन्नपूर्ण गाउँपालिकाको केन्द्र पोखरेबगर पुर्याइएको हो।
हाल सडक मर्मतका लागि करिब २० वटा डोजर र सयौँ मजदुर रातदिन खटिएका छन्। आयोजनाका अनुसार, पोखरेबगर लगायतका विभिन्न क्षतिग्रस्त खण्डहरूमा मर्मत कार्य भइरहेको छ। पर्वतको मालढुङ्गादेखि कोरला नाकासम्मको कुल २०२ किलोमिटर दूरीमध्ये कुनौटा-पोखरेबगर खण्डमा करिब १२ किलोमिटर सडक मर्मत गर्न बाँकी रहेको छ। अन्य खण्डहरूमा भने मर्मतपछि एकतर्फी रूपमा हलुका सवारीसाधन सञ्चालन हुन थालेका छन्।
सङ्घीय सडक सुपरीवेक्षण कार्यालय पोखराका प्रमुख नरेन्द्र सुवेदीले यसै साताभित्र सडक पूर्ण रूपमा खुलाउने लक्ष्यसहित काम भइरहेको बताउनुभएको छ। यसअघि सडक आयोजना प्रमुख तेजस्वी शर्माले कम्तीमा एक हप्ताभित्र चारपाङ्ग्रे सवारीसाधन सञ्चालन गर्ने लक्ष्य रहेको बताउनुभएको थियो।
यसैबीच, रसुवागढी र तातोपानी नाका बाढीपहिरोका कारण ठप्प छन्। रसुवागढी नाकाको मितेरी पुल बाढीले बगाएको र भन्सार यार्डमा रहेका करिब १५० सवारीसाधन बगाएको छ। तातोपानी नाका सञ्चालनमा ल्याउन नेपाल र चीनका अधिकारीहरूले पहल थालेका छन् भने सडक डिभिजन चरिकोटका प्रमुख इन्जिनियर नारायणदत्त भण्डारीका अनुसार नाका सञ्चालन गर्न सडकमा कुनै अवरोध छैन।
अपडेट (22:02, 2026-10-05)
बेनी-जोमसोम-कोरला सडक आयोजना प्रमुख तेजस्वी शर्माले दिएको पछिल्लो जानकारी अनुसार, कालीगण्डकी करिडोरको बेनी-जोमसोम खण्डमा अबको कम्तीमा एक हप्ताभित्र चारपाङ्ग्रे सवारीसाधन सञ्चालन गर्ने लक्ष्य राखिएको छ। यसअघि सडक पूर्ण सञ्चालनको मिति अनिश्चित भनिएको थियो। यस करिडोरमा बाढी र पहिरोले ५५ स्थानमा क्षति पुर्याएकोमा अहिले ७ स्थानमा मात्र मर्मत कार्य बाँकी रहेको आयोजनाले जनाएको छ। यसअघि ४६ स्थानमा क्षति पुगेको र ४१ स्थानमा मर्मत सकिएको भनिएको थियो।
सडक अवरुद्ध हुँदा मुस्ताङका स्याउ किसानहरू गम्भीर सङ्कटमा परेका छन्। दसैंको मुख्य सिजनमा बोटमै पाकेका ८० प्रतिशतभन्दा बढी स्याउ बजार पठाउन नसक्दा कुहिन थालेको किसानहरूले बताएका छन्। पाँचवटै स्थानीय तहका तीन दर्जन किसान तथा व्यापारीहरूले सोमबार प्रमुख जिल्ला अधिकारी अजिता शर्मालाई भेटेर तत्काल सडक सञ्चालनको माग गरेका छन्। घरपझोङ गाउँपालिकाका किसान योन्तेन गुरुङका अनुसार, टिपेर राखिएका पाँच ट्रक स्याउ पनि ढुवानी हुन नसकी कुहिने अवस्थामा पुगेको छ।
यसैबीच, कोरला नाकामा करिब ५०० कन्टेनर रोकिएका छन् भने थप २०० कन्टेनर सडकका विभिन्न खण्डमा र १५० कन्टेनर चीनमै रोकिएको व्यवसायीहरूले बताएका छन्। सडक मर्मत कार्यलाई तीव्रता दिन नेपाली सेनाको सहयोगमा म्याग्दीको रघुगङ्गा गाउँपालिका-२ स्थित बैसरीबाट बेगखोलासम्म करिब ४०० लिटर डिजेल ड्रोनमार्फत ढुवानी गरिएको छ। ग्रामीण म्याग्दी र मुस्ताङमा विद्युत् तथा सञ्चार सेवा पनि अवरुद्ध भएको छ।
नेपालका लागि चिनियाँ राजदूत चाङ माओमिङसहितको टोलीले असोज १७ गते (अक्टोबर ३, २०२६) मा कोरला नाका हुँदै उपल्लो मुस्ताङको लोमान्थाङको तीनदिने भ्रमण गरेको छ। उहाँले कोरला नाका र जोड्ने सडकको अवस्थाबारे जानकारी लिनुभएको हो।
अपडेट (09:03, 2026-10-04)
नेपाल प्रहरीले दिएको पछिल्लो जानकारी अनुसार, कालीगण्डकी करिडोर अन्तर्गत म्याग्दीको रघुगंगा गाउँपालिका–२ बैसरीदेखि अन्नपूर्ण गाउँपालिका–३ सुकेबगरसम्मको बेनी–जोमसोम सडकखण्ड असोज १० गते (सेप्टेम्बर २६, २०२६) देखि पहिरोका कारण पूर्ण रूपमा अवरुद्ध रहेको छ। यसअघि जोमसोमदेखि तातोपानीसम्म र बेनीतर्फबाट तिल्केनीचौरसम्म एकतर्फी यातायात सञ्चालनमा आएको भनिए पनि बैसरी–सुकेबगर खण्ड पूर्ण रूपमा बन्द छ। सडक आयोजनाले अवरुद्ध भएका ४६ मध्ये ४१ ठाउँमा मर्मत कार्य सकिएको जनाएको छ, तर पूर्ण सञ्चालनको मिति अझै अनिश्चित छ।
कालीगण्डकी करिडोरका अन्य खण्डहरू पनि प्रभावित भएका छन्। नवलपरासी पूर्वको बुलिङटार गाउँपालिका–६ घुमाउरीघाटमा असोज १० गते (सेप्टेम्बर २६, २०२६) देखि पहिरोका कारण सडक एकतर्फी सञ्चालनमा छ। यस्तै, बौदीकाली गाउँपालिका–३ जन्तीमा असोज १४ गते (सेप्टेम्बर ३०, २०२६) गएको पहिरोले करिडोर एकतर्फी सञ्चालनमा रहे पनि ठूला सवारीसाधन चल्न सकेका छैनन्।
यसैबीच, यस वर्षको मनसुन नेपालको सुदूरपश्चिम, कर्णालीसहित लुम्बिनी प्रदेशको पश्चिमी भूभागका धेरै स्थान र गण्डकी प्रदेशको पश्चिमी भूभागका थोरै स्थानबाट असोज १७ गते (अक्टोबर ३, २०२६) देखि बाहिरिएको छ। मनसुनी वायु कमजोर हुँदै गएकाले बाँकी भूभागबाट पनि केही दिनमा मनसुन बाहिरिने सम्भावना रहेको मौसम पूर्वानुमान महाशाखाले जनाएको छ।
कालीगण्डकी करिडोरको बेनी–जोमसोम–कोरला खण्ड बाढीपहिरोले अवरुद्ध भएपछि पोखरा–जोमसोम हवाई उडान दोब्बरले बढेको छ, जसले मुस्ताङ यात्रामा हवाई मार्गको बाध्यता सिर्जना गरेको छ।
बाढीपहिरोले कालीगण्डकी करिडोर अवरुद्ध
२०८३ असोज ८ देखि ११ गतेसम्म (सेप्टेम्बर २४ देखि २७, २०२६) को अविरल वर्षा र बाढीपहिरोले कालीगण्डकी करिडोरको बेनी–जोमसोम–कोरला खण्ड अवरुद्ध गरेको थियो। कालीगण्डकी नदीको कटान र पहिरोले २०२ किलोमिटर लामो यस सडकको ४६ ठाउँमा क्षति पुगेपछि यातायात पूर्ण रूपमा अवरुद्ध भएको छ।
जोमसोम विमानस्थलका प्रमुख विश्वराज शर्माका अनुसार सडक अवरुद्ध भएपछि मुस्ताङ आउजाउ गर्ने यात्रुको चाप हवाई मार्गमा बढेको छ। यसअघि दैनिक अधिकतम पाँच वटा उडान हुने यस रुटमा अहिले तारा एयर र समिट एयरले दैनिक सात वटा उडान गरिरहेका छन्।
यात्रु तथा तीर्थयात्रीलाई हवाई मार्गको बाध्यता
सडक अवरुद्ध भएपछि दैनिक २०० भन्दा बढी पर्यटक हवाई मार्गबाट मुस्ताङ प्रवेश गरिरहेका छन्। सोह्र श्राद्धको अवधिमा पितृ तर्पणका लागि मुस्ताङ जाने नेपाली तीर्थयात्रीहरू पनि हवाई सेवा प्रयोग गर्न बाध्य भएका छन्। असोज ११ गतेबाट सुरु भएको सोह्र श्राद्ध असोज २४ गतेसम्म चल्नेछ।
मुक्तिनाथ मन्दिर हिन्दु र बौद्ध दुवै धर्मावलम्बीका लागि महत्त्वपूर्ण तीर्थस्थल भएकाले यहाँ दैनिकजसो विभिन्न कम्पनीका चार्टर्ड हेलिकप्टरबाट पनि तीर्थयात्रीहरू आउने गरेका छन्। पछिल्लो समय भारतमा गर्मी बिदा र नेपालमा सार्वजनिक बिदाका कारण सेप्टेम्बर २०२६ मा मुक्तिनाथमा तीर्थयात्रीको संख्यामा उल्लेख्य वृद्धि भएको थियो, जहाँ चार दिनमा ५०,००० भन्दा बढी भक्तजनले दर्शन गरेका थिए।
यद्यपि, हवाई सेवा बढे पनि मुस्ताङमा पर्यटक गतिविधि भने सामान्य नै रहेको छ। आपत्कालीन र चार्टर्ड उडानबाहेक नियमित उडानबाट आउने यात्रु र पदयात्रा मार्गबाट आउने पर्यटक मात्र मुस्ताङ पुगिरहेका छन्। पोखरा–जोमसोम हवाई सेवा दैनिक बिहान ११ बजेसम्म मात्र सञ्चालन हुन्छ किनभने त्यसपछि तीव्र हावाहुरी चल्ने गर्छ।
राष्ट्रिय गौरवको आयोजनामा बारम्बारको चुनौती
कालीगण्डकी करिडोर भारत र चीनलाई जोड्ने सबैभन्दा छोटो राष्ट्रिय गौरवको आयोजना हो। यस करिडोरको बेनी–जोमसोम खण्डको निर्माण आर्थिक वर्ष २०७३/७४ (सन् २०१६/१७) देखि सुरु भएको थियो। निर्माण सुरु भएको लामो समय बितिसक्दा पनि यो आयोजनाको प्रगति ६५ देखि ८५ प्रतिशतको हाराहारीमा मात्र छ।
बजेटको अपर्याप्तता, नाकाबन्दी, भूकम्प, कोभिड–१९ को प्रभाव र वर्षायाममा आउने बाढीपहिरोले सडकमा बारम्बार क्षति पुर्याउँदा निर्माण कार्यमा ढिलाइ भएको छ। बेनी–जोमसोम सडक खण्ड वर्षायाममा बाढी र पहिरोका कारण बारम्बार अवरुद्ध हुने गरेको छ, जसले मुस्ताङको जनजीवन र पर्यटनमा प्रत्यक्ष असर पार्छ।
सडक मर्मत र दीर्घकालीन समाधानको खोजी
अवरुद्ध सडक खुलाउन बेनी–जोमसोम सडक मर्मत कार्य दुवैतर्फबाट तीव्र पारिएको छ। जोमसोमदेखि म्याग्दीको अन्नपूर्ण गाउँपालिका–२ तातोपानीसम्म सडक मर्मत भई सवारीसाधन सञ्चालनयोग्य बनाइएको छ। यस्तै, बेनीतर्फबाट रघुगंगा गाउँपालिका–३ तिल्केनीचौरसम्म एकतर्फी यातायात सञ्चालनमा आएको छ।
सडक आयोजनाका प्रमुख तेजश्वी शर्माका अनुसार उपकरण र जनशक्ति परिचालन गरी सडक खुलाउने प्रयास भइरहेको छ। तर, म्याग्दी खण्डमा मर्मतका लागि इन्धन अभाव मुख्य चुनौती बनेको छ। कालीगण्डकी करिडोर आयोजना सम्पन्न हुने अवधि आर्थिक वर्ष २०८३/८४ (सन् २०२६/२७) सम्म पुर्याइएको छ। सडक पूर्ण रूपमा कहिलेसम्म सञ्चालनमा आउनेछ भन्ने निश्चित मिति अझै खुलेको छैन। भविष्यमा बाढीपहिरोबाट जोगाउन दीर्घकालीन उपायबारे पनि स्पष्ट योजना सार्वजनिक भएको छैन।
