धनुषामा १५ दिनदेखि धान रोपाइँ ठप्प छ। मनसुन सक्रिय भए पनि पर्याप्त वर्षा नहुँदा खेत सुक्खा छन्। सिँचाइ सुविधा नभएका किसान धान रोप्न नपाएर चिन्तित बनेका छन्।
असारको अन्त्यसम्म पनि पर्याप्त वर्षा नहुँदा खेतमा तयार पारिएको धानको बेर्ना पहेँलिन थालेको छ। सिँचाइ सुविधा नभएका गाउँमा किसान आकासे पानीकै भरमा खेती गर्छन्। यस वर्ष धान उत्पादन घट्ने चिन्ता बढेको छ।
लक्ष्मीनियाँ गाउँपालिकाका किसान गोविन्द यादवले समयमै वर्षा नहुँदा रोपाइँ गर्न नसकेको बताए। धानको बेर्ना तयार भए पनि खेतमा पानी नभएकाले रोपाइँ रोकिएको छ। केही दिनभित्र वर्षा नभए बेर्ना नष्ट हुने अवस्थामा पुग्नेछ।
किसान रामजीवन साहले मोटरबाट सिँचाइ गर्दा इन्धन र विद्युत् खर्च धेरै हुने बताए। यो व्यवस्था सबै किसानका लागि सम्भव छैन। खेतीको लागत बढेको छ। उत्पादन घट्ने चिन्ताले किसान थप समस्यामा परेका छन्।
किसान दुखरन यादवले यस वर्ष समयमै धान रोप्ने तयारी गरेका थिए। वर्षा नहुँदा खेत बाँझै रहने चिन्ता छ। धानखेती नै परिवारको मुख्य आयस्रोत हो। उत्पादन घटे आर्थिक समस्या हुनेछ।
लक्ष्मीनियाँ गाउँपालिकाकै किसान दुखरण मण्डलले आकासे पानीको अभावले किसान समस्यामा परेको बताए। उनले सरकारले सिँचाइ सुविधा विस्तार गर्नुपर्ने माग गरे।
जिल्लाका धेरै स्थानमा धान रोपाइँ हुन बाँकी छ। पर्याप्त वर्षा नभए यस वर्ष धान उत्पादनमा उल्लेख्य कमी आउन सक्छ। किसानले दीर्घकालीन सिँचाइको व्यवस्था गर्न माग गरेका छन्। जिल्लाका किसान वर्षाको प्रतीक्षामा छन्।
क्षिरेश्वरनाथ नगरपालिकाका किसान रामरूप दासले आकासे पानी नपर्दा खेती गर्न कठिन भएको बताए। उनले मोटर र दमकलको सहायताले एक बिघा खेतमा धान रोप्न सफल भए। अझै तीन बिघा जमिनमा रोपाइँ गर्न बाँकी छ।
“इन्धनको खर्च दिनप्रतिदिन बढिरहेको छ। मोटर र दमकल चलाएर सबै खेतमा सिँचाइ गर्न सम्भव छैन”, उनले भने। “राम्रो वर्षा नभए बाँकी खेतमा धान रोप्नै सकिँदैन।”
समयमै पर्याप्त वर्षा नभए धान उत्पादनमा कमी आउनेछ। यसको असर किसानको आम्दानी र खाद्य सुरक्षामा पर्नेछ। सरकारले तत्काल वैकल्पिक सिँचाइको व्यवस्था गरी किसानलाई राहत उपलब्ध गराउनुपर्ने माग छ।
