रौतहटको कटहरिया नगरपालिका–९ मा बोक्सीको आरोपमा एक दलित महिलामाथि भएको अमानवीय यातनाको घटना सार्वजनिक भएको छ। स्थानीयवासीले ५५ वर्षीया पूर्व वडा सदस्य अंकलिया देवी मुसहरिनलाई बोक्सी भन्दै मानव मल र मूत्र खुवाएको आरोप लागेको छ। प्रहरीले घटनामा संलग्न पाँच जनालाई पक्राउ गरेको छ।
घटनाको पृष्ठभूमि
शनिबार साँझ करिब ७ बजेको समयमा १५-२० जनाको समूहले अंकलिया देवीको घरमा एक्कासी प्रवेश गरी उहाँमाथि कुटपिट गरेको थियो। घटनाको सुरुवात छिमेकी पुकार माझीको घरमा बिहेको अवसरमा पर्सा जिल्लाबाट आएको जन्तीमा सहभागी एक १० वर्षीय बालकले बान्ता गरेपछि भएको थियो। बालकका आफन्तले अंकलिया देवीले नै बोक्सी वा जादू–टुना गरेर यस्तो गराएको आरोप लगाएका थिए। यस आरोपमा उनीहरूले अंकलिया देवीलाई बलपूर्वक मल र मूत्र खुवाएको बताइएको छ।
प्रहरीले तत्कालै घटनामा संलग्न पाँच जनालाई पक्राउ गरेको छ। पक्राउ पर्नेहरूमा कटहरिया नगरपालिका–९ का ३५ वर्षीय पुकार माझी, ३० वर्षीया सुन्तला माझी, २८ वर्षीय रामदयाल माझी, २५ वर्षीय अनिता माझी र २२ वर्षीय सन्तोष माझी रहेका छन्। उनीहरू सबैलाई जिल्ला प्रहरी कार्यालय रौतहटमा राखी थप अनुसन्धान भइरहेको छ।
सामुदायिक तनाव र प्रहरीको सक्रियता
बोक्सीको आरोपमा हुने यस्ता हिंसात्मक घटनाहरू तराई क्षेत्रमा नौलो होइन। विशेषगरी दलित समुदायका महिलाहरू यसको सिकार हुने गरेका छन्। यस घटनाले स्थानीय समुदायमा तनाव सिर्जना गरेको छ। प्रहरीले भने घटनाको गम्भीरतालाई मध्यनजर गर्दै दोषीलाई कारबाहीको दायरामा ल्याउने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेको छ।
स्थानीयका अनुसार, पुकार माझीको घरमा बिहेको निम्तोमा आएका जन्तीका सहभागीमध्ये एक बालकले अचानक बान्ता गरेपछि माहोल तनाबग्रस्त बनेको थियो। बालकका आफन्तले अंकलिया देवीले बोक्सीको प्रयोग गरेर यस्तो गराएको आरोप लगाउँदै उनीमाथि जाइलागेका थिए। त्यसपछि उनीहरूले अंकलियालाई घरभित्रै लगेर कुटपिट गर्नुका साथै मल-मूत्र खुवाएको आरोप छ।
कानुनी कारबाहीको माग
मानव अधिकारकर्मी र दलित अधिकारकर्मीहरूले घटनाको घोर भर्त्सना गर्दै दोषीहरूमाथि कडा कारबाहीको माग गरेका छन्। उनीहरूले बोक्सीको आरोपमा हुने यस्ता अमानवीय व्यवहारले समाजमा व्याप्त अन्धविश्वास र कुप्रथालाई उजागर गरेको बताएका छन्। यस्ता घटनाहरू रोक्नका लागि जनचेतना फैलाउनुको साथै कडा कानुनको कार्यान्वयनमा जोड दिनुपर्ने उनीहरूको भनाइ छ।
प्रहरीले पक्राउ परेका पाँच जनामाथि मुलुकी अपराध संहिता, २०७४ को दफा १६८ (जातीय भेदभाव र छुवाछूत कसुर) अन्तर्गत कारबाही प्रक्रिया अगाडि बढाउने जनाएको छ। यस घटनाले रौतहट जिल्लामा व्याप्त सामाजिक कुप्रथा र त्यस विरुद्धको लडाईंलाई फेरि एक पटक चर्चामा ल्याएको छ।
