अमेरिकी गुप्तचर निकायहरूले इरानले वासिङ्टन डिसीमा ‘डर्टी बम’ वा रासायनिक हतियार आक्रमणको सम्भावित योजना बनाएको संकेत गरेका छन्। यो योजना राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प प्रशासनका उच्च अधिकारीहरूलाई लक्षित छ।
गुप्तचर सूचनामा तत्काल आक्रमणको तयारी भने नदेखिएको बताइएको छ। यद्यपि, आक्रमण गर्ने निर्णय भएमा प्रयोग गर्न सकिने विकल्प, सम्भावित स्थान र लक्ष्यहरू पहिचान गरिएका छन्। अमेरिकी अधिकारीहरूबीच इरानसँग यो योजना कार्यान्वयन गर्ने जनशक्ति छ वा छैन भन्नेमा प्रश्न उठेको छ।
पृष्ठभूमि
- इरानले सन् २०२४ मा ट्रम्पको हत्याको लागि षड्यन्त्र रचेको आरोप लागेको थियो।
- अमेरिकी सैन्य हमला र कडा आर्थिक नाकाबन्दीका कारण इरानमाथि तीव्र दबाब छ।
- सन् २०२६ को फेब्रुअरी २८ मा अमेरिका र इजरायलले इरानमाथि आक्रमण गरेपछि युद्ध सुरु भएको थियो, र अप्रिलमा युद्धविराम भएको थियो।
- जुनमा दुई पक्षबीच समझदारी पत्रमा हस्ताक्षर भए पनि वार्ता रोकिएपछि अमेरिका र इरानबीच फेरि लडाइँ सुरु भएको थियो।
स्रोतका अनुसार, अमेरिकी गुप्तचर निकायले इरानले अमेरिकाभित्रै बम निर्माणमा प्रयोग हुने आणविक वा रासायनिक सामग्री लुकाएको हुन सक्ने जानकारी पाएको छ। यस्तो पदार्थ परम्परागत विस्फोटकसँग मिसाएर ‘डर्टी बम’ बनाउन सकिन्छ।
इरानको संयुक्त राष्ट्र संघ मिसनका प्रवक्ताले रासायनिक हतियारको प्रयोगलाई इरानले कुनै पनि परिस्थितिमा पूर्ण रूपमा अवैध मान्ने र यस सम्बन्धमा फैलाइएका झूटा आरोपहरूलाई अस्वीकार गर्ने बताएका छन्। तर, उनले ‘डर्टी बम’ योजनाबारेको गुप्तचर जानकारीलाई भने प्रत्यक्ष रूपमा सम्बोधन गरेका छैनन्।
यसैबीच, अमेरिकी विदेशमन्त्रीले बहराइनका विदेशमन्त्री अब्दुल्लातिफ बिन राशिद अल जयानीसँग टेलिफोन वार्ता गर्दै बहराइनमाथि इरानबाट भएको आक्रमणको कडा शब्दमा निन्दा गरेका छन्। अमेरिकी विदेश मन्त्रालयले खाडी क्षेत्रका साझेदारहरूको सुरक्षाप्रति अमेरिकी प्रतिबद्धता दोहोर्याएको छ। बहराइनले आइतबार आफ्नो हवाई प्रतिरक्षा प्रणालीले इरानका धेरै हवाई आक्रमणहरूलाई रोकेको र नष्ट गरेको घोषणा गरेको थियो।
उपराष्ट्रपति जेडी भान्सले फक्स न्युजसँग कुरा गर्दै इरानसँगको द्वन्द्व लामो युद्धमा परिणत नहुने बताए। उनले इरानको आणविक कार्यक्रम अमेरिकाका लागि चिन्ताको विषय भए पनि मध्यपूर्वमा लामो समयसम्म सैनिक उपस्थिति कायम राख्ने अमेरिकी नीति नभएको स्पष्ट पारे। राष्ट्रपति ट्रम्पले यो द्वन्द्व अनुकूल नतिजासहित अन्त्य हुनेमा आफू विश्वस्त रहेको बताएका छन्।
ह्वाइट हाउसकी प्रवक्ता लौरेन बिसले अमेरिकाले सबै सम्भावित खतराहरूको अनुगमन गरिरहेको तर हाल अमेरिकामा कुनै विश्वसनीय खतरा नरहेको बताएकी छन्। अमेरिकी ट्रेजरी सेक्रेटरी स्कट बेसेन्टलाई इरानसँग सम्बन्धित धम्कीपछि गत हप्ता सैन्य आवासमा सारिएको थियो।
अमेरिकी अधिकारीहरूले इरानबाट हुने खतराको सामना गर्न विगत एक हप्तादेखि धेरै बैठकहरू गरिरहेका छन्। इरानसँग अमेरिकामा ‘डर्टी बम’ वा रासायनिक हतियार आक्रमण गर्ने क्षमता वा मनसाय छ कि छैन भन्नेमा अमेरिकी अधिकारीहरूबीच मतभेद रहेको छ।
अब के हुन्छ
आगामी हप्ताहरू वार्ताका लागि महत्त्वपूर्ण हुन सक्ने एक क्षेत्रीय स्रोतले बताएको छ।