बुढीगण्डकी नदीमा आएको विनाशकारी बाढीले सडक सम्पर्क विच्छेद भएका गोरखाका दुर्गम बस्तीहरूमा राष्ट्रिय विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन प्राधिकरण (एनडीआरआरएमए) ले ड्रोनको प्रयोग गरी राहत सामग्री पुर्याएको छ। असोज २५ गते (अक्टोबर ११, २०२६) को बाढीले सल्मेरी बजार बगाएको र जगत बजारमा ठूलो क्षति पुर्याएपछि हजारौं नागरिक प्रभावित भएका छन्।
प्राधिकरणका कार्यकारी प्रमुख डा. धर्मराज उप्रेतीका अनुसार, सडक सम्पर्क विच्छेद भएका र भौगोलिक रूपमा विकट क्षेत्रमा राहत वितरणका लागि ड्रोन प्रभावकारी देखिएको छ। बाढीले सडक, पुललगायतका भौतिक पूर्वाधार बगाएपछि राहत सामग्री आपूर्ति गर्न प्राधिकरणलाई ठूलो चुनौती थपिएको थियो। दसैँको समयमा समेत प्रभावित नागरिकलाई आवश्यक राहत उपलब्ध गराउन ड्रोन प्रयोग गरिएको प्राधिकरणले जनाएको छ।
बुढीगण्डकी बाढीको कहर र मानवीय क्षति
यस वर्षको असोज २५ गते (अक्टोबर ११, २०२६) बुढीगण्डकी नदीमा आएको विनाशकारी बाढीले गोरखामा व्यापक क्षति पुर्याएको थियो। चुमनुब्री गाउँपालिकाको छेकमपारमा गएको सुक्खा पहिरोका कारण यो बाढी आएको अनुमान गरिए पनि यसको स्वतन्त्र पुष्टि भने भएको छैन। यो बाढीले उत्तरी गोरखाका करिब ५,००० घरधुरी विद्युतविहीन बनाएको छ। सिरिदिबास उहिया लघुजलविद्युत परियोजनामा बाढीले क्षति पुर्याएकाले विद्युत आपूर्ति अवरुद्ध भएको हो।
असोज २८ गते (अक्टोबर १५, २०२६) सम्म चुमचुली, गोरखामा बुढीगण्डकीको बाढीले पाँच जना बेपत्ता भएको रिपोर्ट गरिएको थियो। यसअघि भदौ १० गते (अगस्ट २६, २०२६) रसुवा, नुवाकोट, धादिङ, गोरखा, तनहुँ, नवलपरासी र चितवनलगायतका जिल्लाहरूमा आएको बाढी र पहिरोले पनि ठूलो क्षति पुर्याएको थियो। रसुवामा मात्रै १,००० भन्दा बढी मानिसको ज्यान गएको थियो भने २८ जना प्रहरी कर्मचारी बेपत्ता भएका थिए। नेपाल र चीनबीचको प्रमुख नाका केरुङ पनि बाढीले पूर्ण रूपमा बगाएको थियो।
राहत वितरणमा ड्रोनको भूमिका
एनडीआरआरएमएसँग हाल चारवटा ड्रोन छन्। यी ड्रोनहरू रसुवा र गोरखामा सडक सम्पर्क विच्छेद भएका स्थानहरूमा राहत वितरणका लागि प्रयोग भइरहेका छन्। प्राधिकरणले प्रभावित नागरिकको उद्धार र राहतका लागि ड्रोनको अधिकतम उपयोग गरिरहेको छ। सन् २०१९ नोभेम्बर १५ (२०७६ कार्तिक २९) मा स्थापित राष्ट्रिय विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन प्राधिकरण नेपालमा विपद् जोखिम न्यूनीकरण र व्यवस्थापनका लागि केन्द्रीय स्रोत निकाय हो।
प्राधिकरणले बाढी प्रभावित क्षेत्रमा बेपत्ता व्यक्तिहरूको खोजी र उद्धार कार्यलाई निरन्तरता दिइरहेको छ। यद्यपि, गोरखाको बाढीको सही कारण र समग्र क्षतिको पूर्ण विवरण अझै आइसकेको छैन।
